پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٩ - 14 قرآن و رابطه رعد و برق و باران

در آيه ٢٤ سوره روم مى‌خوانيم: وَمِنْ آيَاتِهِ يُرِيكُمْ الْبَرْقَ خَوْفاً وَطَمَعاً وَيُنَزِّلُ مِنْ السَّمَاءِ مَاءً فَيُحْيى بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ‌: «و از نشانه هاى او اين است كه برق (آسمانى) را به شما نشان مى دهد كه مايه بيم و اميد است (بيم از صاعقه، و اميد به نزول باران)، و از آسمان آبى فرو مى فرستد كه زمين را بعد از مردنش بوسيله آن زنده مى كند؛ در اين نشانه هايى است براى گروهى كه مى انديشند.»

در آيه ١٢ سوره رعد مى‌خوانيم: هُوَ الَّذِى يُرِيكُمْ الْبَرْقَ خَوْفاً وَطَمَعاً وَيُنْشِئُ السَّحَابَ الثِّقَالَ‌: «او كسى است كه برق (و صاعقه) را به شما نشان مى دهد، كه هم مايه بيم است و هم مايه اميد؛ و ابرهاى سنگين بار ايجاد مى كند».

در گذشته كسى دقيقاً نمى‌دانست كه پيدايش رعد و برق از كجا است، لذا هر كس فرضيه‌اى براى خود درست مى‌كرد، و گاه آن را با اسطوره‌ها و افسانه‌ها مى‌آميخت. ولى امروزه مسلم شده است كه جريان رعد و برق مربوط به تخليه‌هاى الكتريكى است كه بين دو قطعه ابر با الكتريسيته‌هاى مختلف (يكى مثبت و ديگرى منفى) حاصل مى‌شود؛ و در واقع همان طور كه وقتى دو سيم برق به هم نزديك شود، جرقه‌اى مى‌زند كه هم داراى صدا و هم حرارت است؛ همين معنا در ميان ابرها رخ مى‌دهد، برق جرقه عظيم آن است و رعد صداى آن جرقه.

گاه اين تخليه الكتريكى بين قطعات ابرى كه داراى الكتريسيته مثبت است و زمين كه معمولًا الكتريسته منفى دارد صورت مى‌گيرد و در اين هنگام، جرقه در سطح زمين ظاهر مى‌شود، و آن را صاعقه مى‌نامند كه سبب آتش سوزى‌هاى‌