پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٦ - ١٣ قرآن و علل نزول باران و تگرگ

«جِبال‌» جمع جَبَل، به گفته معجم مقاييس اللّغة به معناى تجمع شئ توأم با ارتفاع است همين معنا در التحقيق نيز آمده است. بنابراين جَبَل تنها به معناى كوه‌هاى سنگ و شن نيست؛ بلكه هر توده عظيم به هم انباشته مرتفع را در زبان عرب، جَبَل مى‌گويند.

با توجه به آنچه گفته شد به آيه باز مى‌گرديم، آيه فوق مى‌گويد: «خداوند از كوه‌هايى كه در آسمان است دانه‌هاى تگرگ نازل مى‌كند».

هيچ‌كس در آن عصر و زمان به دقت نمى‌دانست كه ابرها در آسمان به صورت كوه‌هايى، با ارتفاعات متفاوت است كه ما قاعده آن را مى‌بينيم؛ زيرا تمام ابرها را به صورت يك صفحه گسترده در آسمان مشاهده مى‌كنيم اما هنگامى كه با هواپيما به فراز ابرها برويم، ابرها را به صورت كوه‌ها و درّه‌ها و پستى‌ها و بلندى‌هايى مانند آنچه در سطح زمين است مشاهده مى‌نماييم و به تعبير ديگر سطح بالاى ابرها هرگز صاف نيست و همانند سطح زمين داراى ناهموارى‌هاى فراوان، و حتّى در بسيارى از موارد به صورت كوه روى هم انباشته شده است.

اين نكته دقيق را كه بر اثر پيشرفت علوم به اثبات رسيده نيز مى‌توان بر اين معنا افزود تا مفهوم جبال (كوه‌ها) در آيه روشن‌تر شود.

يكى از دانشمندان در تحليل خود، سخنى دارد كه خلاصه‌اش اين است: در آيه مورد بحث، ابرهاى بلند به كوه‌هايى از يخ تعبير شده؛ زيرا دانشمندان در پروازهاى هوايى خود به ابرهايى برخورد كرده‌اند كه متشكل و مستور از سوزن‌هاى يخ است كه درست عنوان كوه‌هائى از يخ بر آنها صادق است عجب‌