پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٤ - محيط دعوت پيامبر
زندگى پيامبر اسلام دارد را مورد بررسى قرار مىدهيم.
محيط دعوت پيامبر
قرآن مجيد در دو سوره با اين تعبير پر معنا: وَإِنْ كَانُوا مِنْ قَبْلُ لَفِى ضَلَالٍ مُبِينٍ: «هر چند (عرب جاهلى معاصر پيامبر اسلام) پيش از آن، در گمراهى آشكارى بودند.» [١] وضع آنها را روشن مىسازد.
تعبير «ضلال مبين» (گمراهى آشكار) كه در اين دو آيه به عنوان سابقه قوم عرب بيان شده اشاره سربستهاى به چگونگى عصر جاهليت است كه ضلالت و گمراهى بر سراسر جامعه آنها حكم فرما بود.
گمراهى در عقايد كه به صورت شرك تجسم يافته بود و بتهايى را از سنگ و چوب با دست خود مىتراشيدند و مىپرستيدند، گمراهى در مسائل اجتماعى تا آنجا كه دختران خود را با دست خود زنده به گور مىكردند و به اين امر را مايه مباهات مىدانستند، گرد كعبه زنان و مردان به صورت برهنه مادرزاد طواف مىكردند، و آن را عبادت مىشمردند! جنگ و خونريزى و غارتگرى به عنوان يك ارزش در جامعه آنها محسوب مىشد؛ تا آنجا كه كينهها را پدران براى فرزندانشان به ارث مىگذاردند.
زن در ميان آنها متاع بى ارزشى بود كه حتى روى آن قمار مىكردند!
بهترين ترسيم براى مفهوم «ضلال مبين» همين چيزى است كه جعفر بن ابيطالب به هنگام تشريح اوضاع عرب جاهلى در برابر نجاشى بيان كرد؛ او چنين
[١]. سوره آل عمران، آيه ١٦٤، و سوره جمعه، آيه ٢.