پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٣ - 12 باز هم قرآن و جوّ زمين

مناسب است، توضيح اين‌كه امروزه ثابت شده كه هواى اطراف كره زمين در نقاط مجاور سطح زمين كاملًا فشرده و براى تنفس انسان مناسب است؛ زيرا اكسيژن كافى دارد و هر قدر از سطح زمين دور شويم، هوا رقيق‌تر مى‌شود بطورى كه مثلًا در ده كيلومترى بالاى زمين، تنفس كردن بدون ماسك اكسيژن، براى انسان بسيار مشكل است؛ و حالت تنگى نفس فوق العاده‌اى به او دست مى‌دهد و هر چه بالاتر رود اين تنگى نفس بيشتر مى‌شود و به جايى مى‌رسد كه بر اثر كمبود اكسيژن بيهوش مى‌گردد؛ بنابراين رابطه نزديكى در ميان تنگى سينه و صعود به آسمان وجود دارد، و اين حقيقتى است كه در آن روز بر هيچ كس روشن نبود [١] ولى امروزه بر همه ما واضح است و بارها هنگام سوار شدن هواپيما، اين سخن را از مهمان‌دران هواپيما شنيده‌ايم كه هواى داخل هواپيما با سيستم خاصى تنظيم مى‌شود و اگر اختلالى در آن رخ دهد بايد از ماسك اكسيژن استفاده كرد تا هواپيما به سرعت خود را به طبقات پايين جو كه فشرده‌تر است برساند.

ضمناً رابطه اين معنا با تفسير آيه روشن است و در واقع از قبيل تشبيه معقول به محسوس است؛ زيرا جمود فكرى و تعصّب و لجاجت و تنگ نظرى گمراهان لجوج را در پذيرش اسلام، تشبيه به تنگى نفس حاصل از كمبود اكسيژن براى كسى كه به آسمان صعود مى‌كند كرده است.

اين بحث را با گفتارى از مراغى در تفسير اين آيه به پايان مى‌بريم؛ او

[١]. درست است كه هنگام بالا رفتن از كوه، گاه انسان گرفتار تنگى نفس مى‌شود و اين معنا از قديم الايام‌واضح بوده ولى اين به خاطر فعاليت شديد بدنى است و لذا در جاده صاف به هنگام دويدن نيز اين حالت دست مى‌دهد قرآن مى‌گويد: تنگى سينه به خاطر صعود به آسمان پيدا مى‌شود، نه به خاطر فعاليت شديد بدن.