پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩١ - 4 عمق تأثير او در محيط
وسيعى را تحت تأثير خود قرار داده بودند و سرانجام از هم پاشيدند يا هم اكنون نيز بعضاً ادامه دارند ولى چگونگى اين تأثير مىتواند به عنوان يك قرينه زنده در كنار قرائن ديگر مورد توجه قرار گيرد.
هنگامى كه اين تأثير به صورت جهش در جنبههاى مثبت و با داشتن كمترين ضايعات صورت گيرد، مسلماً نشانهاى از عمق و اصالت آن مكتب است.
كيست كه كمترين اطلاعى از تاريخ عرب و اسلام داشته باشد و بتواند فاصله عظيمى را كه در مدت ٢٣ سال دعوت پيامبر صلى الله عليه و آله- فاصلهاى كه به طفره فلسفى بيشتر شباهت داشت تا به يك انقلاب- به وجود آمد را انكار كند.
قوم متروك و فراموش شدهاى كه نام و نشانى در تاريخ نداشتند و از نظر جامعهشناسى، هيچ گونه آمادگى براى پيشرفت چشمگير حتى در چند قرن بعد در پيشانى آنها خوانده نمىشد، ناگهان دگرگون شوند و وارد مرحله جديدى از يك تمدن عظيم گردند، نه تنها خودشان دگرگون شوند بلكه جهان عصر خود را نيز دگرگون سازند و آثار اين انقلاب و دگرگونى در قرنهاى آينده و تا زمان نامحدودى نمايان باشد.
تمدنى كه مسير تاريخ بشريت را عوض كند و تمدنهاى عظيم پنج گانه عصر خود يعنى تمدن روم و ايران و مصر و بابل و يمن را تحت الشعاع خود قرار دهد.
اين درست همان چيزى است كه مورخان و جامعه شناسان با معيارهاى شناخته شدهاى كه در دست دارند قادر به تفسير آن نيستند. هر چند كتابهايى به نام تاريخ تمدن اسلام يا نامهاى مشابه ديگر نوشتهاند ولى اعتراف دارند كه هنوز