پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩٣ - پنجم ضمانتهاى اجرايى قوى

اهمّيت اين دو وظيفه به قدرى است كه در آيه فوق، حتى بر نماز و زكات و اطاعت از خدا و رسول مقدّم داشته شده، و اين تقديم به خاطر آن است كه تا نظارت عمومى بر اجراى قوانين و حدود الهى نباشد پايه‌هاى نماز و زكات و اطاعت از خدا لرزان خواهد بود.

و در جاى ديگر، هنگامى كه صفات ويژه مجاهدان راه خدا را، همان‌ها كه جان و مال خويش را به خدا مى‌فروشند و بهشت از او مى‌خرند را مطرح مى‌كند، بعد از بيان شش صفت از اوصاف ويژه آنها، مى‌فرمايد: آنها كسانى هستند كه‌ الْآمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّاهُونَ عَنْ الْمُنكَرِ وَالْحَافِظُونَ لِحُدُودِ اللَّهِ‌: «امركنندگان به معروف و نهى كنندگان از منكر، و حافظان حدود (و مرزهاى) الهى، (مؤمنان حقيقى اند)» [١]

جالب توجه اين‌كه: چون امر به معروف و نهى از منكر، مراحل مختلفى دارد (از نصيحت و ارشاد و اندرزهاى دوستانه شروع مى‌شود و تا مرحله شدت عمل پيش مى‌رود) آن را به دو بخش تقسيم مى‌كند و بخش اوّل را در اختيار همگان گذارده، و بخش دوم را در اختيار يك گروه ويژه كه زير نظر حكومت الهى اقدام مى‌كند قرار مى‌دهد و در اشاره به اين تقسيم مى‌فرمايد: وَلْتَكُنْ مِّنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ‌: «و (براى رسيدن به وحدت) بايد از ميان شما، جمعى دعوت به نيكى، و امر به معروف و نهى از منكر كنند و رستگاران آنها هستند» [٢].

بديهى است امتى كه نظارت بر اجراى قوانين را يك وظيفه عمومى مى‌شمارد

[١]. سوره توبه، آيه ١١٢.

[٢]. سوره آل عمران، آيه ١٠٤.