پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٦ - نمونه هايى از مثالهاى اعجازآميز قرآن
زمخشرى در كشاف درباره مَثَل مىگويد: «مَثَل در اصل كلام عرب به معناى مِثْل يعنى نظير است ... و ضرب المثل نزد آنان و تكلم علماء به امثال و نظاير، شأنى رفيع دارد؛ چرا كه پرده از روى معناى مخفى بر مىدارد، و نكات تاريك را روشن مىسازد تابه حدّى كه امر مخيّل به نظر چون امر محقَّق مىرسد، و شيئ متوهّم، در محل متيقن قرار مىگيرد، و غايب مانند شاهد جلوهگر مىشود و از همين جهت در كتاب قرآن مبين و ساير كتب الهى، خداوند امثال بسيار ايراد كرده است» [١].
مثالها چندين فايده دارد: مسائل عقلى را حسى مىكند، راههاى دور را نزديك مىسازد، مطالب را به صورت همگانى و همه فهم در مىآورد، درجه اطمينان به مسائل را بالا مىبرد، و بالاخره ضرب المثل مناسب، حتَّى افراد لجوج را خاموش مىسازد. بعضى از محققان امثال قرآن را به صورت يك كتاب در آوردهاند وبيش از يكصد مثال قرآن را مورد تجزيه و تحليل قرار دادهاند.
به راستى مثالهاى قرآن معجزه است، لذا براى رسيدن به اين حقيقت در ذيل تعدادى از آنها را دقيقاً مورد بررسى قرار مىدهيم.
نمونه هايى از مثالهاى اعجازآميز قرآن
هنگامى كه قرآن مىخواهد ترسيم دقيقى از منظره حق و باطل كند، مىفرمايد:
أَنزَلَ مِنْ السَّمَاءِ مَاءً فَسَالَتْ أَوْدِيَةٌ بِقَدَرِهَا فَاحْتَمَلَ السَّيْلُ زَبَداً رَابِياً وَمِمَّا يُوقِدُونَ عَلَيْهِ فِي النَّارِ ابْتِغَاءَ حِلْيَةٍ أَوْ مَتَاعٍ زَبْدٌ مِثْلُهُ كَذَلِكَ يَضْرِبُ اللَّهُ الْحَقَ
[١]. امثال القرآن، صفحه ١٢٠.