باره از حسن از سمره از پيامبر روايت كرده‌اند كه «هر كس عبد خودش را بكشد، او را مى‌كشيم»، ولى سند اين حديث ضعيف است. علاوه بر سخن ابن عربى مى‌گوييم : اين حديث با روايت ديگرى از عمرو بن شعيب از پدرش از جدش از پيامبر معارض است كه مردى عبد خود را عمداً كشت و پيامبر او را شلاق زد و يك سال تبعيد كرد و سهميه او را از بيت المال قطع كرد ولى او را به قتل نرسانيد. نيز با روايت ديگرى از ابن عباس از پيامبر و از جابر از عامر از على كه «حرى در ازاى عبدى كشته نمى‌شود» و روايتى از عمرو بن شعيب از پدرش از جدش كه ابوبكر و عمر حر را به سبب كشتن عبد نمى‌كشتند.سنن بيهقى (١٠٧)، تعارض دارد. روايات اهل بيت بر اين اتفاق دارد كه حر در ازاى عبد كشته نمى‌شود و مرجعيت دينى پس از پيامبر با اهل بيت ايشان است. با اين وجود زمينه‌اى براى ادعاى نسخ آيه «الحرّ بالحرّ» در مورد كشتن حر در ازاى عبد باقى نمى‌ماند. (١٠٨)

علاوه بر اين پاسخ، به زودى خواهيم ديد كه نسخ آيه قصاص با آيه «النفس بالنفس» جايز نيست ؛ چون آيه قصاص در مقام تشريع حكمى بر امت اسلامى است و آيه «النفس بالنفس» در مقام نقل تشريع حكمى بر يهود است.

اما صورت دوم كه قاتل حر و مقتول حره است، اماميه قائل شده‌اند كه ولى دم زن مى‌تواند درخواست كشتن قاتل را بكند به شرط اينكه نصف ديه مرد را به او بدهد و مشهور اهل سنت قائل شده‌اند به اينكه قاتل را در ازاى مقتول مى‌كشند بدون اينكه چيزى از ديه را به ورثه قاتل بدهند (١٠٩) با اين ادعا كه آيه «الأنثى بالأنثى» با آيه «النفس بالنفس» نسخ شده است، ولى حسن و عطا به اين قائلند كه مرد در

(١٠٧) ج٨، ص٣٤-٣٦.
(١٠٨) البيان، ص٢٩٣-٢٩٥.
(١٠٩) تفسير قرطبّى، ج٢، ص٢٢٩.