فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٧٢ - بستن دستها در نماز، بدعت يا سنت ؟ آیت الله جعفر سبحانی
گفتهاند كه كتابهاى او از بين رفته، از اين رو با اعتماد از حافظهاش مىنگاشته است. و همين امر باعث شده كه احاديث منكرى از وى نقل شده باشد و من جز دو حديث، چيزى از او نشنيدهام. عقيلى نيز همين عبارات را از احمد نقل كرده است. (٣٢)
دلالت حديث:بدون ترديد، صورت سوم حديث، دلالت آشكارترى از دو صورت قبلى دارد. در باره اين صورت از حديث هم اين احتمال هست كه همان روايت اوّل باشد با اين تفاوت كه اين روايت به صورتهاى گوناگون نقل شده و اختلافى هم كه وجود دارد، از ناحيه راويان است و از آن جا كه ممكن است اين صورت از روايت، همان صورت اوّل باشد، در بارهاش همان چيزى را مىگوييم كه در باره صورت اوّل گفتيم: اين عمل پيامبر(ص) داراى دو وجه است؛ بنابراين نمىتوان به آن استناد كرد. پس دلالت هر دو حديث گذشته بر لزوم قبض در نماز، قصور دارد.
٣. حديث عبداللّه بن مسعود
نسايى از حجاج بن ابى زينب نقل كرده است از ابو عثمان شنيدم كه از ابن مسعود چنين حكايت كرد:
پيامبر مرا ديد كه در نماز، دست چپ را روى دست راست گذاشتهام؛ پس دست راست مرا گرفت و روى دست چپم قرار داد. (٣٣)
بيهقى همين حديث را با همين الفاظ، اما با سند ديگرى نقل كرده است.
استدلال به اين حديث در گرو صحت سند و دلالت آن است.
سند روايت:هر دو سند، حجاج بن ابى زينب سلمى را در بردارد كه احمد بن حنبل در حق او گفته است: «مىترسم ضعيف الحديث باشد». ابن معين در باره او گفته است: «ايرادى ندارد». حسن بن شجاع بلخى از على بن مدينى نقل كرده كه:«پيرمردى ضعيف
(٣٢) تهذيب التهذيب، ج٥، ص٢١١، شماره ٣٦٤.
(٣٣) سنن نسايى، ج٢، ص٩٧، باب «في الامام إذا رأى الرجل قد وضع شماله على يمينه».