در پاره‌اى از موضوعات تا هنگامى كه فقيه تصور روشن و درست و دقيقى از موضوع نداشته باشد قادر به استنباط درستِ حكم آن نيست؛ مانند بازى بيليارد، حقيقت پول اعتبارى، بعضى از معاملات بانكى و اينترنتى و رؤيت هلال با چشم مسلّح.

مثال اخير را ـ به عنوان نمونه ـ مقدارى توضيح مى‌دهيم: وقتى از رؤيت هلال با ابزارى مانند تلسكوپ و دوربين سخنى به ميان مى‌آيد، بايد مشخص شود كه آيا منظور از ابزار، همه انواع دوربين‌ها و تلسكوپ‌ها است يا نوع خاصى از آن؟ آيا فقيهى كه رؤيت با چشم مسلّح را كافى مى‌داند، رؤيت حتى با تلسكوپ فضايى هابل يا تلسكوپ هيل را نيز حجت مى‌داند؟ در اين صورت اگر از قدرت و چگونگى رؤيت آنها مطّلع باشد، بهتر مى‌تواند استنباط كند. براى روشن شدن مقصود، گفتنى است كه با تلسكوپ غول پيكر و بسيار قوى هيل مى‌توان چيزهايى را ديد كه روشنايى آنها ٠٠٠/٠٠٠/١٠١ نورى است كه چشم انسان توانايى ديدن آن را دارد. با اين تلسكوپ مى‌توان نور يك لامپ ٥٠٠ واتى را در روى كره ماه تشخيص داد. فاصله‌اى را كه با هيل مى‌توان ديد از حد دوميليارد سال نورى مى‌گذرد. طول لوله آن تقريباً ١٨ متر، وزن آن ١٢٥ تن و چنگال محافظ لوله ٣٠٠ تن است. اين تلسكوپ ٢٠٠ اينچى با آينه‌اى به قطر دهانه پنج مترى در بالاى كوه پالومار در ايالت كاليفرنياى آمريكا نصب شده است. البته در حال حاضر بزرگترين تلسكوپ زمين، تلسكوپ كك ٢ با آينه‌اى به قطر ده متر بر فراز قله موناكى هاوايى است. در تصاوير جديد كك بيش از سى پديده جوّى مشاهده شده است كه اين مقدار بيش از كلّ پديده‌هاى رصد شده در تصاوير ويجر، هابل و ديگر تلسكوپها تا سال ١٣٧٩ ش است.

همچنين تلسكوپ فضايى هابل گرانترين و يكى از پيچيده‌ترين رصد خانه هايى است كه بشر تاكنون ساخته است. قطر آينه اصلى آن ٤/٢ متر است و درمدارى بالاى جو به دور زمين مى‌گردد. به اين ترتيب آثار جو از بين مى‌رود و مى‌توان تصاويرى را با وضوح بيشترى به دست آورد. انرژى الكتريكى سيستم‌هاى داخلى اين تلسكوپ از سلول‌هاى خورشيدى تأمين مى‌شود كه در دو طرف آن نصب شده‌اند. هابل در سال ١٣٦٩ ش / ١٩٩٠م به فضا پرتاپ