با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٢ - نامه مسلم(ع) به امام(ع)
ديدارهاى پياپى با مسلم
دستههاى شيعيان كوفه پى در پى به ديدار مسلم مىآمدند. او نامه امام (ع) را بر ايشان مىخواند و آنان مىگريستند و مىگفتند: «به خدا سوگند آن قدر در برابرش شمشير مىزنيم تا همه كشته شويم!» [١]
نامه مسلم (ع) به امام (ع)
شمار بيعت كنندگان كوفه با مسلم روز به روز افزايش مىيافت. پس از آن كه شمار آنها به هجده هزار تن رسيد [٢]، مسلم موضوع را به امام (ع) نوشت. او نامه را به وسيله قيس بن مسهّر صيداوى مىفرستاد و عابس بن ابى شبيب شاكرى و غلامش، شوذب، را نيز با او همراه ساخت. متن نامه چنين بود:
«اما بعد، راهنما به كسان خويش دروغ نمىگويد، هجده هزار تن از كوفيان با من بيعت كردهاند. همين كه نامهام به تو رسيد در آمدن شتاب كن كه مردم همه با شما هستند و به خاندان معاويه، نظر و تمايلى ندارند، والسلام.» [٣]
[١] تذكرةالخواص، ص ٢٢١، روضة الواعظين، ص ١٧٤.
[٢] كمترين شمارى كه منابع تايخى براى بيعت كنندگان نوشتهاند دوازده هزار تن است (مناقب آلابىطالب، ج ٤، ص ٩١؛ تاريخ الطبرى، ج ٣، ص ٢٧٥؛ مروج الذهب، ج ٣، ص ٥٥؛ و ديگران). بيشتر مورخان شمار آنان را هجده هزار تن نوشتهاند؛ (اللهوف، ص ١٦؛ روضة الواعظين، ص ١٧٣؛ الاخبار الطوال، ص ٢٣٥؛ تاريخ الطبرى، ج ٣، ص ٢٩٠؛ مثير الاحزان، ص ٣٢، الارشاد، ص ١٨٦، سير اعلام النبلاء، ص ٢٩٩، و ديگران.) گروهى هم سى هزار تن نوشتهاند (عقد الفريد، ج ٥، ص ١٢٦؛ الامامه و السياسه، ج ٢، ص ٤.) گروهى نيز شمار آنان را چهل هزار تن نوشتهاند (مثير الاحزان، ص ٢٦،) همه اين ارقام را مىتوان درست دانست. به اين ترتيب كه بگوييم هر كدام از آنها به يكى از برهههاى زمانى اختصاص داشته و آن هنگامى كه مسلم نامهاش را به امام مىنوشته است شمار آنان هجده هزار تن بوده است. آنچه ذهبى درباره نامه مسلم به امام (ع) نوشته است نيز مؤيد اين مطلب است." ... تا كنون هجده هزار تن با من بيعت كردهاند ...» (سير اعلام النبلاء، ج ٣، ص ٢٩٩). ولى روايت طبرى به نقل از عبداله بن حازم كه مىگويد شمار بيعت كنندگان در هنگام قيام مسلم هجده هزار تن بوده است، سخن فوق را تضعيف مىكند (تاريخ الطبرى، ج ٣، ص ٢٨٦).
[٣] تاريخ الطبرى، ج ٣، ص ٢٩٠؛ نيز ر. ك. مثير الاحزان، ص ٣٢.