توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٣١ - اغراض مترتب بر تقديم مفعول

شرح فارسى:

توضيح‌

قوله: و تقديم مفعوله: مطلب دومى كه در اينباب مورد صحبت واقع مى‌شود تقديم مفعول يا ساير متعلقات از قبيل جار و مجرور و حال و ظرف و مفعول‌له بر فعل مى‌باشد.

قوله: من الجار و مجرور: تقديم جار و مجرور مانند: فى المسجد صلّيت و فى الدّار نمت.

قوله: و الظرف: تقديم ظرف مانند: عند زيد جلست.

قوله: و الحال: تقديم حال نظير: ماشيا حججت.

قوله: و ما اشبه ذلك: مانند مفعول‌له و مفعول معه و تمييز.

قوله: و اصاب فى ذلك: مشاراليه [ذلك‌] اعتقاد به شناختن انسان مى‌باشد.

قوله: و اخطاء فيه: ضمير در (فيه) به اعتقاد به اين‌كه معروف زيد است راجع مى‌باشد.

قوله: اى تأكيد هذا الرد: اين رد در اصطلاح قصر قلب خوانده مى‌شود چنانچه شرحش انشاء اللّه عنقريب خواهد آمد.

قوله: و قد يكون لرد الخطاء فى الاشتراك: و در اصطلاح به آن قصر افراد گويند.

قوله: و كذا فى نحو زيدا اكرم و عمرا لا تكرم: يعنى همانطورى كه قصر قلب و افراد در جملات خبرى مى‌باشد در انشائيات نيز تحقق پيدا مى‌كند.

قوله: و قولك [لا غيره‌] ينفى ذلك: مشاراليه [ذلك‌] وقوع‌