توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٤٤ - تقديم برخى از معمولات بر بعضى ديگر

وصف دوم [من آل فرعون‌] است كه تقديمش بخاطر آن است كه خلاف مقصود توهم نشود و وصف سوم عبارتست از [يكتم ايمانه‌].

پس از آن مى‌گويد:

يا تقديم بخاطر آنست كه در تأخير به تناسب اجزاء كلام اخلال وارد مى‌شود مثل اخلال وارد شدن به رعايت فاصله چنانچه در آيه شريفه:

فاوجس فى نفسه خيفة موسى‌ .

[ فى نفسه‌] كه جار و مجرور است بر مفعول يعنى [خيفه‌] و مفعول نيز بر فاعل كه [موسى‌] باشد مقدم شده‌اند زيرا فواصل آيات بر الف ختم مى شود.

شرح فارسى:

توضيح‌

قوله: و تقديم بعض معمولاته: اين امر مطلوب استكه در اين باب مورد صحبت و كلام واقع شده.

قوله: لانّه عمدة فى الكلام: ضمير در [لانّه‌] به فاعل راجع است و وجه عمده بودن فاعل آن است كه كلام بدون آن تقوّم و تحصّل ندارد.

قوله: و حقه ان يلى الفعل: ضمير در [حقّه‌] بفاعل راجعست.

قوله: و هو انه عاط: ضمير [هو] بمعناى فاعليت راجع بوده و ضمير در [انّه‌] به [زيد] برمى‌گردد.

قوله: جعل الاهمية ههنا: ضمير در [جعل‌] به مصنف راجع بوده و مشاراليه [هيهنا] مبحث مسند مى‌باشد.

قوله: شاملا له و لغيره: ضمائر مجرورى در [له‌] و [لغيره‌] به اصل راجعند.

قوله: و هو الموافق للمفتاح: ضمير [هو] بجعل المصنف الاهميّة