مجمع الرسائل - نجفی، محمد حسن - الصفحة ٥٣٢
حساب كرد اگر چه بهتر است اين مطلب به وى اعلام شود، اما اگر بدهكار سيد باشد [١] و بخواهند از بابت خمس حساب كنند احتياط مستحب [٢] آن است كه دست به دست كنند.
(مسأله ١٦٤٨) اگر شخصى در خانه خود و يا در غير از خانه خود گنجى پيدا كند بايد به صاحبان آن رجوع كند اما اگر يقين پيدا كرد كه از آن كسى نيست و يا صاحبان آن را پيدا نكرد پس از پرداخت خمس ما بقى گنج براى او مباح است.
(مسأله ١٦٤٩): اگر شخص بخواهد از پول خمس نداده اى كه از سود سال گذشته است خانهاى رهن كند و در آن بنشيند بايد قبل از رهن كردن خمس آن را بدهد ولى اگر از سود همان سال باشد خمس ندارد هر چند كه اين پول چند سال در رهن [٣] بماند.
(مسأله ١٦٥٠): سيدى كه يقين دارد بر ذمه شخصى خمس قرار گرفته است بدون اذن مجتهد نمى تواند از مال او بردارد، و در رد مظالم و زكات نيز حكم چنين است و غير سيد هم بدون اذن صاحب مال نمى تواند از مال او برداشته و از جانب او خمس دهد.
(مسأله ١٦٥١): مقدار خمسى كه مى توان به سيد داد به مقدار مؤونه ساليانه او مى باشد [٤] به شرطى كه مجتهد يا وكيلى كه در دسترس باشد
[١] محمد باقر شيرازى: در تفصيل مذكور تأمل است.
[٢] ميرزاى شيرازى: اين احتياط در رد مظالم ترك نشود.
[٣] محقق خراسانى: يعنى بيع شرط متعارف.
[٤] محمد باقر شيرازى: اضافه بر مؤونه ساليانه ملك او نمى شود.