٣- ١- ٣- شوراى همكارى خليج فارس و جنگ تحميلى‌ اوّلين گام‌هاى اساسى براى تأسيس شوراى همكارى، عملًا دو ماه بعد از آغاز جنگ تحميلى عراق عليه ايران (آبان ١٣٥٩/ نوامبر ١٩٨٠) برداشته شد. از آن پس، زمينه‌هاى شكل‌گيرى شورا، چنان با سرعت اتّفاق افتاد كه شش ماه بعد از جنگ، اين شورا پا به عرصه حيات سياسى منطقه گذاشت. به عبارت ديگر، زمانى كه حملات اوليّه عراق بر اثر مقاومت نيروهاى مردمى ايران متوقف شد و احتمال پيروزى ايران و صدور انقلاب اسلامى بيشتر شد، روند شكل‌گيرى شوراى همكارى به منظور جلوگيرى از شكست عراق در جنگ، سرعت بيشترى يافت. به گفته «آنتونى كردزمن» در كتاب «درس‌هايى از جنگ مدرن»: «كويت، بحرين، قطر و عربستان سعودى، دو روز قبل از آغاز حمله عراق به ايران موافقت كرده بودند كه از نظر مالى به عراق كمك كنند.» «١» شوراى همكارى، به پيروى از استراتژى منطقه‌اى آمريكا، خواهان پيروزى عراق در جنگ تحميلى نبود؛ زيرا از يك سو، پيروزى عراق در جنگ، آن كشور را به برترين قدرت منطقه‌اى تبديل مى‌كرد و در اين صورت، اختلافات مرزى عراق با همسايگان عضو شوراى همكارى و نيز رهبرى صدام بر جهان عرب، موجوديت اعضاى شورا را به خطر مى‌انداخت. از سوى ديگر، پيروزى عراق ممكن بود، ايران را به بخش‌هاى كوچك‌تر تجزيه كند و اين مسأله، راه را براى نفوذ كمونيسم و جان گرفتن حزب توده در ايران فراهم مى‌آورد. البته اعضاى شورا از پيروزى ايران و شكست عراق هم در وحش مسائل منطقه‌اى ايران ٨٣ ٢ - ٢ - ٣ - كويت ص : ٨١ ت بودند. به دليل آن كه عراق مغلوب، دروازه صدور انقلاب اسلامى به دول عربى منطقه را بر روى ايران انقلابى و اسلامى مى‌گشود. «٢» در واقع شورا خواهان جنگى بود كه: اوّلًا، هيچ پيروز و شكست خورده‌اى نداشته باشد؛ ثانياً، توان و امكانات دو كشور ايران و عراق را به عنوان دو خطر بالقوّه نابود سازد.
به همين دليل از ادامه جنگ تا زمانى كه دامنه آن به كشورهاى حوزه جنوبى خليج فارس‌