كمونيسم از دست داد. از اين رو، كمك و توجه غرب به آن كشور كاهش يافت، اما پاكستان مى‌كوشد، همچون سابق از حمايت غرب بهره‌مند باشد. در نيل به اين هدف، پاكستان گسترش روابط با چين، ايفاى نقش ارتباطى آسياى مركزى به درياى آزاد، افزايش دخالت در ثبات و امنيت افغانستان، دست‌يابى به سلاح‌هاى اتمى و تلاش براى كنترل مبادى خروجى نفت در درياى عمان را مد نظر قرار داده است، تا توانايى خود را به آمريكا نشان دهد.
قبل از اسلام، آيين‌هاى هندو و بودايى نخستين مذاهب مردم پاكستان بودند، اما با ورود اسلام به پاكستان در قرن چهارم شمسى/ يازدهم ميلادى، بسيارى از مردم، پذيراى آن شدند، به گونه‌اى كه ٩٨ درصد جمعيت فعلى آن را مسلمانان تشكيل مى‌دهند كه بيشتر آنان سنى حنفى، و گروهى ديگر شافعى هستند. شيعيان پاكستان كه حدود ١٣ جمعيت آن كشور را دربرمى‌گيرند، به دو گروه اثنى‌عشرى و اسماعيلى تعلق دارند. بيشتر اثنى‌عشرى‌ها در لاهور، اسلام آباد، راولپندى، حيدرآباد و كويته، و اسماعيليان در پنجاب و شمال غربى پاكستان زندگى مى‌كنند.
٢- ١- ٥- اقتصاد پاكستان‌ اقتصاد پاكستان بيمار است؛ زيرا، صادرات و واردات اين كشور با تراز منفى تجارى روبروست، و از ساختارهاى اقتصادى و تجهيزات پيشرفته صنعتى و نيروى متخصص بى‌بهره مانده است. هم‌چنين، مخالفت نظاميان با كاهش چهل درصدى مخارج نظامى نسبت به هزينه‌هاى عمومى، ممانعت زمين‌داران بزرگ از اصلاح ماليات كشاورزى، قطع كمك‌هاى آمريكا از ١٣٦٩/ ١٩٩٠ عدم ثبات دولت‌ها و وجود كشمكش‌هاى سياسى، به كاهش سرمايه‌گذارى داخلى و خارجى و افزايش بحران اقتصادى پاكستان كمك كرده است. بنابراين، رشد كُند بخش صنعت و نيز ناتوانى در تأمين انرژى مورد نياز، چندان دور از انتظار نيست، حتى كشاورزى كه مهم‌ترين بخش اقتصادى اين كشور است، به علت مكانيزه نبودن، بافت فئودالى و تغييرات جوى نامناسب، پاسخ‌گوى نيازهاى اين‌