٥- ٢- شرايط فعلى خليج فارس «١» خليج فارس يك منطقه ژئوپليتيك جهان و مهم‌ترين منطقه ژئوپليتيك ايران به شمار مى‌رود. در منطقه خليج فارس، ملت‌ها و دولت‌هايى هستند كه از نظر فرهنگى، سياسى، نظامى و اقتصادى متفاوتند، امّا علائق ژرف، عميق و مشتركى در خليج فارس دارند. منابع خليج فارس تا سال‌هاى دورى در آينده براى رفاه اقتصادى لازم است. غربى‌ها براى بهره‌گيرى از خليج فارس، از حضور نظامى فعال گرفته تا ديكته كردن فرمول امنيتى خاص پيش رفته‌اند و كوشيده‌اند با افزايش خصومت‌هاى نظامى منطقه‌اى و با به يغما بردن سرمايه‌هاى نفتى، حضور خود را تثبيت نمايند. «٢» ١- ٥- ٢- نقش بى‌همتاى ايران‌ ايران نقش بى همتايى در منطقه خليج فارس دارد كه هيچ كشور منطقه را يارى هماوردى با آن نيست. نقش ويژه منطقه‌اى ايران به امكاناتى است كه در اختيار دارد. از جمله:
١- افزايش شبكه جاده‌اى و راه آهن، و توسعه حمل و نقل در ايران پس از انقلاب اسلامى، جاى هيچ ترديدى درباره توانايى ايران براى ترانزيت كالا و اتصال آسان كشورهاى دو حوزه مهم درياى خزر و خليج فارس را باقى نگذاشته است. به عنوان مثال، احداث و راه‌اندازى راه‌آهن بندر عباس- بافق و مشهد- سرخس و تجن، خدمات ترابرى وسيعى را در اختيار كشورهاى آسياى مركزى گذاشته است.
٢- دوست و دشمن اذعان دارند كه ايران كوتاه‌ترين و اقتصادى‌ترين راه براى صدور نفت و گاز كشورهاى آسياى مركزى به بازارهاى جهانى است. به همين جهت، جمهورى آذربايجان كه تحت فشار دولت آمريكا، ٥ درصد سهم واگذارى به ايران در كنسرسيوم‌