مسائل منطقهاى ايران - شیرودی، مرتضی - الصفحة ١٧٧
١- ٥- پاكستان «١» ١- ١- ٥- جغرافياى طبيعى، سياسى و مذهبى پاكستان به سه منطقه جغرافيايى ارتفاعات شمالى، جلگه سند (ايالت پنجاب و سند) و فلات بلوچستان تقسيم مىشود. مناطق شمالى و شمال غربى اين كشور، كوهستانى و محل تلاقى سه سلسله جبال بزرگ جهان يعنى هيماليا، قراقروم و هندوكش است.
گذرگاه يا گردنه معروف خيبر و دومين قله مرتفع جهان نيز در كوههاى شمالى قرار دارد.
به علاوه، رودخانه ٩٠٠، ٢ كيلومترى سند، درياچه سيفالملوك، جمعيت حدود ١٣٨ ميليونى، بى سوادى ٥/ ٤١ درصدى، حضور ٣ ميليون پناهنده افغانى، وجود چهار نژاد پنجابى، سندى، بلوچى و پشتونى، گفتگو به چهار زبان پنجابى، پشتونى، اردو و سندى، آب و هواى خشك و ... از ديگر ويژگىهاى پاكستان به شمار مىرود.
قبل از استقلال پاكستان، رقباى انگليس، آن كشور را راهى براى دسترسى به هند مىديدند. پس از آن، غرب، پاكستان را وسيلهاى براى جلوگيرى از نفوذ كمونيسم شوروى تشخيص داد و آن را به حوزه پيمانهاى نظامى خود وارد كرد. با تهاجم شوروى به افغانستان، اهميت استراتژيك پاكستان فزونى يافت، ولى با خروج شوروى از افغانستان و فروپاشى آن، پاكستان اهميت خود را به عنوان يكى از كشورهاى خط مقدم مبارزه با