علاوه بر كليساى ارمنيان، زبان ارمنى از ديگر عوامل اصلى بقاى مليت ارمنى‌هاست.
الفباى اين زبان در ٤٠٦ ميلادى ابداع شد. «ماشتوس» «١» از آن جهت به ابداع الفباى ارمنى دست زد كه ارمنستان شرقى و غربى زير سلطه ايران و روم را از تهاجم فرهنگى نجات دهد، و نيز زبان واحدى را براى تبليغ عقايد ارمنى پديد آورد. زبان ارمنى، تحولات عمده‌اى را به خود ديده است. با روى كار آمدن كمونيست‌ها، تغييرات جديدى در اين زبان روى داد كه ناشى از جايگزينى الفباى روسى به جاى ارمنى بود. ارامنه با زبان ارمنى، آثار بديعى را در فلسفه، رياضيات، پزشكى، تاريخ، نقاشى و موسيقى پديد آورده‌اند.
در ارمنستان، كشاورزى و توليد محصولات ساختمانى، از رشد مطلوبى برخوردار نيست، امّا پيشرفت‌هاى صنعتى، قابل توجّه است. ارمنستان در زمينه تجارت خارجى فعاليّت قابل توجهى دارد كه يكى از دلايل آن، اشتغال افراد ارمنى‌تبار خارج از ارمنستان به امور بازرگانى است. ايروان، گيومرى) Gyumri (، لورى) Lory (، سيونيك) Siunik (، زنگزور) Zangezoor (، وانازور) Vanadzor (از مناطق صنعتى ارمنستان به شمار مى‌روند كه بيشتر در زمينه صنايع غذايى، ساختمانى، شيميايى، متالوژى غير آهنى، ماشين ابزار و امور معدنى فعاليت دارند. فراوانى كارخانه‌ها در اطراف شهرهاى بزرگ، سياست انتقال صنايع بزرگ از شهرهاى بزرگ به كوچك را پيش روى دولت‌مردان قرار داده است. در حالى كه عدم جاذبه در شهرهاى كوچك، راه‌هاى نامطلوب ارتباطى، دورى از بازارهاى مصرف از مشكلات اجرايى اين برنامه است.
ارمنستان اغلب بين قدرت‌هاى بزرگ دست به دست شده و تحت سلطه ايرانيان، روميان، اعراب، عثمانيان و روس‌ها بوده است. بخشى از ارمنستان كه در سال‌هاى پس از ١٠١٨/ ١٦٣٩ به دست عثمانى‌ها افتاد، دوران فاجعه‌آميز و توأم با كشتار را طى كرد. اين كشتار، بلافاصله پس از جنگ جهانى اوّل و طى حمله ترك‌هاى جوان به ارمنى‌ها نيز تكرار شد. ارمنستان غربى با فروپاشى عثمانى، از سيطره آن حكومت نجات يافت؛ ارمنستان شرقى هم براساس معاهده گلستان و تركمان‌چاى به اشغال روسيه درآمد.