تركيه، بلكه در پى استقلال كردستان بزرگ است. فعاليت نظامى اين حزب، يكى از موانع عضويت تركيه در بازار مشترك اروپا به شمار مى‌رود. حزب كارگران كه قدرت‌مندترين، خشن‌ترين، افراطى‌ترين و موفق‌ترين جنبش كردى است، در ١٣٥٧/ ١٩٧٨ به رهبرى عبداللَّه اوجالان تأسيس شد، و در ١٣٦١/ ١٩٨٢ تصميم به مبارزه مسلحانه عليه دولت تركيه گرفت. هدف اين حزب، تشكيل يك كردستان متحد، مستقل و سوسياليست است. «١» در ايران حزب كومله يا حزب كمونيست ايران، در پى استقرار يك نظام كمونيستى در ايران از طريق فتح اوليه كردستان و سپس فتح بقيه خاك ايران است. حزب دمكرات كردستان ايران با شعار خودمختارى براى كردستان و دمكراسى براى ايران پا به عرصه مبارزه مسلحانه ضد دولتى گذاشت. در عراق نيز حزب دموكرات كردستان و حزب ميهنى كردستان به رهبرى مسعود بارزانى و جلال طالبانى به دنبال خود مختارى كامل در مناطق كردنشين است. بايد اعتراف كرد، احزاب يكى از ريشه‌هاى بدبختى مردم كُردند، آن‌ها در واقع حزب نيستند تا كار مثبتى انجام دهند، بلكه در پى كسب منافع خود و عاملى براى نفوذ دشمنان‌اند. «٢» ٣- ٦- بحران قره‌باغ‌ قره‌باغ نيز از ديگر مناطق بحرانى اطراف ايران است. اگر چه تطويل اين بحران، آثار مستقيمى بر ايران ندارد، ولى هيچ كشور منطقه نمى‌تواند خود را از آثار غير مستقيم آن دور نگاه دارد.
١- ٣- ٦- ريشه‌هاى بحران‌ مشهور است كه استالين نقش ويژه در ضميمه كردن قره باغ با عنوان ناحيه‌اى خود مختار به آذربايجان ايفا كرد. به نظر مى‌رسد، مهم‌ترين دلايلى كه او را بر آن داشت تا قره‌باغ را در ١٣٠٢/ ١٩٢٣ به جمهورى آذربايجان منضم نمايد، عبارت بودند از: «٣»