روند رو به گسترش بازگشت كارگران ترك مقيم آلمان، در حال افزايش است. البته بخشى از اين مشكلات، با در آمد ناشى از بازديد ٥/ ٥ ميليون نفرى جهانگردان «١» از تركيه و همكارى‌هاى اقتصادى در چهارچوب اكو جبران مى‌شود.
٤- ٣- ٥- فرهنگ و آموزش‌ فرهنگ و سيستم آموزشى در كشور مسلمان تركيه نيز بر اصول لائيك استوار است.
اجراى آموزش بر پايه لائيسم، ريشه در حذف اسلام به عنوان دين رسمى از قانون اساسى آن كشور و جايگزينى الفباى لاتين به جاى الفباى عربى دارد. از آن پس، اجراى امور دينى و آموزشى و نظارت بر انتصاب ائمه جمعه و جماعت، تهيه متون سخنرانى آن‌ها و تدوين متون آموزشى مذهبى به سازمان امور ديانت سپرده شد كه از نظر اهميت، بعد از وزارت كشور و دفاع قرار دارد، در حالى كه بر مبناى انديشه سكولاريسم (جدايى دين از سياست) سياست و سياست‌مداران نيز نبايد در امور دينى دخالت نمايند.
در سيستم آموزشى تركيه، دختران و پسران با هم آموزش مى‌بينند. آموزش يكى از زبان‌هاى فرانسوى، انگليسى و آلمانى اجبارى است. سخنوران مذهبى در مدارس ويژه‌اى به نام «مدارس دولتى امام خطيب» تربيت مى‌شوند. در تركيه با حجاب اسلامى و اشاعه اعتقادات مذهبى به شدت مخالفت مى‌شود؛ در حالى كه ٩٨ درصد مردم تركيه را مسلمانان حنفى، شافعى، شيعى و ... تشكيل مى‌دهند. ترويج و آموزش انديشه‌هاى كماليسم مبنى بر ناسيوناليسم (نژاد گرايى)، پان تركسيم (تركيه بزرگ) و سكولاريسم رايج و اجبارى است.
اقدام به سكولاريزه كردن فرهنگ آن كشور، منجر به گسترش فساد و رشوه خوارى، افزايش طلاق و جرايم، تغيير قشربندى اجتماعى مانند ظهور قشر تكنوكرات، سستى اعتقادات دينى، چون عدم حجاب زنان، ايجاد شكاف بيشتر بين طبقات مختلف مردم و ... گرديده است كه اين موارد زمينه را براى فعاليت گسترده برنامه‌هاى آمريكائى‌ها، فرانسوى‌ها، ايتاليايى‌ها، آلمانى‌ها، انگليسى‌ها، و وهّابيت عربستان، فراهم آورده است.