٣- ١- ٤- تركمنستان «١» تركمنستان از منابع عظيم نفت و گاز برخوردار است، و در مسير جاده ابريشم قرار دارد. اين كشور، همسايه كشور جنگ‌زده و ناآرام افغانستان است، و نيز، با ايران مرز مشترك طولانى دريايى و زمينى دارد. به علاوه، تركمنستان دروازه ورود كشورهاى آسياى ميانه براى دست‌رسى به آب‌هاى خليج فارس به شمار مى‌رود.
تركمنستان يكى از پهناورترين كشورهاى آسياى ميانه است. اين كشور در كنار درياى خزر قرار گرفته و مهم‌ترين رودخانه آن، جيحون يا آمو دريا نام دارد. علاوه بر آن، دو رودخانه بزرگ و پر آب تجن و اترك، بخش قابل توجهى از مرز دو كشور ايران و تركمنستان را تشكيل مى‌دهد. كانال ١١٠٠ كيلومترى قره قوم كه از شرق به غرب كشيده شده و بخش زيادى از آب رودخانه جيحون را به مركز كشور منتقل كرده، آب كشاورزى يك ميليون هكتار زمين پنبه زار را تأمين مى‌كند. هشتاد درصد خاك تركمنستان را كوير گرم قره‌قوم تشكيل مى‌دهد. بارندگى ساليانه در اين كشور، ناچيز و متوسط دما در زمستان، ٣٣ درجه بالاى صفر است.
جمعيت اين كشور بر اساس برآورد ١٣٧٤/ ١٩٩٥ حدود ٥/ ٤ ميليون نفر است كه ٥/ ٥٤ درصد آن در روستاها زندگى مى‌كنند. ٣/ ٧٣ درصد از كل جمعيت تركمنستان را تركمن‌ها تشكيل مى‌دهند كه به طايفه‌هاى گوناگونى تقسيم مى‌شوند. انشعاب‌هاى متعدد در تركمن‌ها (تكه، نخور، گوگلان و ...) گاه منجر به اختلاف و برخوردهاى خونين گرديده كه سرانجام با تأسيس مجمع ريش‌سفيدان، تأكيد دولت در تقويت و ترويج روحيه و انديشه ملّى‌گرايى و تشكيل سازمان تركمن‌هاى جهان، از شدت آن كاسته شده است.
روس‌ها با ٨/ ٩ درصد و ازبك‌ها با ٩/ ٨ درصد، دوّمين و سوّمين نژاد پرجمعيت بعد از تركمن‌هاى ترك نژاداند. نژادهاى قزاق، تاتار، آذرى، ارمنى، اوكراينى و فارس‌ها از ديگر نژادهاى اين كشورند.