كوثر فقه - محمدى خراسانى، على - الصفحة ٤٦ - ١ آيات قرآن
١. روايت زياد بن عيسى:
قال: سألت أباعبدالله (ع) عن قول الله عزّ وجلّ لا تَأكُلُوا أمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ، فقال: كانت قريش تقامر الرجل بأهله وماله فنهاهم الله عزّ وجلّ عن ذلك.[١]
٢. روايت نوادر:
قال: قال أبو عبدالله (ع) فى قوله الله عزّ وجلّ لا تَأكُلُوا أمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ، قال: ذلك القمار.[٢]
بنابراين آيه شريفه از استيلا بر مال ديگران از راههاى غير مشروع، مثل قمار نهى كرده است و مورد بحث ما را شامل نيست؛ زيرا تجارت يعنى مطلق معاوضه بر اعيان نجسه، بنابراين بيع، اجاره، جعاله، مصالحه و ... طريق نامشروع نيستند تا مشمول آيه باشند.
آيه دوم، آيه تحريم خبائث:
خداوند در بيان اوصاف پيامبر (ص) ميفرمايد:
... وَيُحَرِّمُ عَلَيْهِمُ الْخَبَائِثَ؛[٣] او بر مردم خبائث را تحريم ميكند.
عنوان «خبيث» در مقابل عنوان «طيب» است و از مجموع كتب لغت و كلمات مفسران و بالاتر از همه از استعمالات قرآنى و روائى آنها استفاده ميشود كه اين دو، هم وصف اعيان خارجى هستند، مثل انسان خبيث يا طيب، هم وصف اعراضاند، مثل رنگ خبيث و رنگ طيب، هم وصف نيتها و باطنها و نفوساند، مثل نفس خبيث، خُبث باطن، هم وصف اخلاق زشت و زيبا هستند، هم وصف اعمال زشت و زيبا مىتوانند باشند، هم وصف اقوال و گفتههايند مثل كلمه خبيثه و كلمه طيبه و به معناى قبيح، ردى، پست و حرام شرعى اطلاق شدهاند. معادل فارسى كلمه خبيث «پليد» است
[١]. همان، ص ١٦٤، ح ١.
[٢]. همان، ص ١٦٦، ح ٨.
[٣]. اعراف( ٧): ١٥٧.