گزيده شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٠ - د - ادله و شواهد عقلى

ماه رمضان سخن گفته و برخى از آنها نزول را در غير اين ماه نفى كرده‌اند- نزول دفعى است؛ بدين معنا كه رواياتِ ياد شده از نزولى افزون بر نزول تدريجى خبر مى‌دهند.

ج- روايات عامّه‌

روايات اهل سنّت ديدگاه نزول دفعى را تأييد مى‌كنند و مضمونى بسيار نزديك به روايات اهل بيت عليهم السلام دارند. شمارى از آنها قرآن را مانند ديگر كتب آسمانى داراى نزول دفعى در ماه رمضان مى‌دانند؛ همچون روايت: جابر بن عبداللَّه انصارى‌[١] و روايت واثلة بن الاسقع.[٢] شمارى ديگر، تأكيد دارند كه قرآن دو بار نازل شده است:

يكى دفعى در ماه رمضان و ديگرى در طول مدت رسالت پيامبر صلى الله عليه و آله؛ همچون روايتى كه به ابن عباس مى‌رسد[٣] و روايتى كه بنا بر آن، قرآن نخست بر بيت العزّه نازل شد و سپس بر پيامبر به مناسبت‌هاى مختلف و در پاسخ به پرسش‌هاى مردم:

نَزَلَ القُرآنُ جُملَةً واحِدَةً فى شَهرِ رَمَضانَ فى لَيلَةِ القَدرِ فَجُعِلَ فى بَيتِ العِزَّةِ ثمّ انزِلَ عَلى النَّبِىّ صلى الله عليه و آله فى عِشرينَ سَنَةً جَوابَ كَلامِ النّاسِ.[٤]

قرآن به يكباره در شب قدر ماه رمضان فرود آمد و در بيت العزّه قرار گرفت، و بعد، در طول بيست سال به در جواب درخواست مردم به پيامبر صلى الله عليه و آله نازل شد.

د- ادلّه و شواهد عقلى‌

يك. بعثت پيامبر خدا صلى الله عليه و آله بنا بر رأى مشهور اماميه‌[٥] و برخى روايات اهل سنّت،[٦] در ٢٧

[١]. ر. ك: الدرّ المنثور: ج ١ ص ١٨٩.

[٢]. ر. ك: الدرّ المنثور: ج ١ ص ١٨٩.

[٣]. ر. ك: الدرّ المنثور: ج ١ ص ١٨٩.

[٤]. الدرّ المنثور: ج ١ ص ١٨٩.

[٥]. ر. ك: الكافى: ج ٤ ص ١٤٩؛ مرآة العقول: ج ١٦ ص ٣٦٥؛ بحار الأنوار: ج ١٨ ص ١٩٠.

[٦]. الدرّ المنثور: ج ٣ ص ٢٣٥؛ كنز العمّال: ج ١٢ ص ٣١٢ ح ٣٥١٦٩.