گزيده شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٠٨ - ١ اعجاز در هندسه ساختارى قرآن

«نَحْنُ أَعْلَمُ بِما يَسْتَمِعُونَ بِهِ إِذْ يَسْتَمِعُونَ إِلَيْكَ وَ إِذْ هُمْ نَجْوى‌.[١]

ما مى‌دانيم به آنچه گوش فرا مى‌دهند. آن هنگام كه به تو گوش مى‌دهند، و نيز آن هنگام كه به نجوا مى‌پردازند».

و در همين حال براى پيشگيرى از افسون جادويى آن، مردمان را از شنيدن آن بر حذر مى‌داشتند:

«وَ قالَ الَّذِينَ كَفَرُوا لا تَسْمَعُوا لِهذَا الْقُرْآنِ وَ الْغَوْا فِيهِ لَعَلَّكُمْ تَغْلِبُونَ‌.[٢]

آنان كه كافر شدند، گفتند: گوش فرا ندهيد و در آن لغو در اندازيد، تا شايد شما چيره شويد».

زيبايى زبان قرآن و قدرت آن در تسخير دل‌ها، ويژه روزگاران كهن نبوده، بلكه امروز نيز بهترين زبان‌آوران عرب، چون: ميخائيل نعيمه، جُبران خليل جُبران و جُرج جُرداق را شيفته خود كرده است. گلدزيهر مى‌نويسد: «هيچ اثر ادبى در جهان، در شگفتىِ عظيم و بى‌نظيرى كه قرآن برانگيخت، به پاى آن نمى‌رسد».[٣]

جان ديون پورت مى‌نويسد: «قرآن، از نظر ادبى، شاعرانه‌ترين اثر مشرق‌زمين، دربرگيرنده نثرى موزون و مسجّع، به بليغ‌ترين و فصيح‌ترين صورت زبان عرب ونمونه اعلاى آن زبان و مملو از درخشنده‌ترين امثال و محكم‌ترين تشبيهات است.

با آيات پر طنطنه‌اش، ملكوت خداوندى را تصوير مى‌كند. آهنگ و نوا و عباراتش در ترسيم بهشت و جهنّم، تكان‌دهنده اند و...».[٤]

سيّدِ قطب مى‌گويد: «تلاش اصلى من در مكتب قرآن همين است كه جنبه هنرى و ويژگى‌هاى ادبى قرآن جلوه‌گر شود و انديشه‌ها، زيبايى‌هاى نهفته آن را دريابند....

به نظر من، در آغاز نيز اعراب از همين طريق، در حوزه جاذبه شكوه هنر قرآن قرار

[١]. اسرا: آيه ٤٧.

[٢]. فصّلت: آيه ٢٦.

[٣]. العقيدة و الشريعة فى الاسلام: ص ٤١.

[٤]. عذر تقصير به پيشگاه محمد و قرآن: ص ٩١؛ اسلام از ديدگاه دانشمندان غرب: ص ٤٢.