گزيده شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٧٧ - ٣ جامعيت نسبت به ديگر كتب آسمانى

خشنودى‌اش باشد وا نگذاشت، جز اين كه نشانى آشكار و آيه‌اى محكم كه از آن جلوگيرى يا به سوى آن دعوت كند، برايش قرار داد».[١] ايشان در ادامه، مستند كلام خود را «ما فَرَّطْنا فِي الْكِتابِ مِنْ شَيْ‌ءٍ»[٢] و «تِبْياناً لِكُلِّ شَيْ‌ءٍ»[٣] قرار داده است.

روايت حضرت زهرا عليها السلام در خطبه فدكيه با بيانى كوتاه، مؤيد اين حقيقت است:

فيهِ تِبيانُ حُجَجِ اللَّهِ المُنَوَّرَةِ، ومَحارِمِهِ المَحدودَةِ، وفَضائِلِهِ المَندوبَةِ، وجُمَلِهِ الكافِيَةِ، ورُخَصِهِ المَوهوبَةِ، وشَرايِعِهِ المَكتوبَةِ.[٤]

در آن، حجّت‌هاى نورانى خداوند و حرام‌هاى تعيين شده او، و فضايل فراخوانده‌اش، و عام‌هاى فراگير كفايت كننده او، و رخصت‌هاى ارزانى شده‌اش، و قوانين و احكام واجب گشته‌اش، بيان شده‌اند.

از اين روايات است نقلى از امام رضا عليه السلام كه در آن، قرآن را شامل حلال و حرام و حدود و احكام و هر آنچه بندگان بدان نياز دارند معرفى مى‌كند.[٥] پس با توجه به اين روايات، فهميده مى‌شود كه تفصيل حلال و حرام و حدود و احكام و به طور كلى آنچه انسان بدان نيازمند است، در قرآن وجود دارد و به فرمايش امام صادق عليه السلام حتى حكم قضايى مربوط به اختلاف اشخاص.[٦]

٣. جامعيت نسبت به ديگر كتب آسمانى‌

اين گروه، جامعيت قران را در مقايسه با ديگر متون وحيانى دانسته و در توضيح آن آورده‌اند كه چون ذات خداوند بر قلوب انبيا عليهم السلام تجلى مى‌كند و اين تجليات به اعتبار اختلاف قلوب آنها متفاوت اند، و با توجه به اين كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله خاتم پيامبران و

[١]. نهج البلاغة: خطبه ١٨٣.

[٢]. انعام: آيه ٣٨.

[٣]. نهج البلاغة: خطبه ١٨.

[٤]. ر. ك: كتاب من لا يحضره الفقيه: ج ٣ ص ٥٦٧ ح ٤٩٤٠.

[٥]. ر. ك: الكافى: ج ١ ص ١٩٩ ح ١.

[٦]. ر. ك: الكافى: ج ٧ ص ١٥٨ ح ٣.