گزيده شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٦٧ - ٢/ ٨ حالت پيامبر(ص) هنگام نزول وحى

٤٩. امام باقر عليه السلام: پيامبران، پنج گونه اند: برخى از آنان، صدا [ى وحى‌] را مانند صداى [به هم خوردن‌] زنجير مى‌شنوند و مقصود را در مى‌يابند. برخى در خواب به آنان، خبر داده مى‌شود، مانند يوسف عليه السلام و ابراهيم عليه السلام. برخى‌شان [فرشته را] مشاهده مى‌كنند و برخى، در قلبشان ضربه زده و در گوششان، زنگ زده مى‌شود[١].[٢]

٢/ ٨ حالت پيامبر (ص) هنگام نزول وحى‌

٥٠. صحيح مسلم‌- به نقل از انَس بن مالك-: روزى پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در ميان ما بود كه ناگاه، چُرتش گرفت (/ به حالت خلسه فرو رفت). سپس سرش را بلند كرد و لبخندى زد.

گفتيم: چرا مى‌خندى، اى پيامبر خدا؟

فرمود: «اينك سوره‌اى بر من فرود آورده شد» و سپس خواند: «به نام خداى بخشنده مهربان. ما به تو كوثر داديم. پس براى پروردگارت، نماز بگزار و قربانى كن. بى‌ترديد، دشمنت، خود، بُريده‌نسل است»[٣].[٤]

---

[١]. در« بيان» بحار الأنوار( ج ١١ ص ٥٣)، آمده است: شايد به جاى پنج، چهار بوده يا زنگ زدن در گوش، يك نوع صدا باشد كه در اين صورت، همان پنج گونه مى‌شود.

[٢].

الأَنبِياءُ عَلى‌ خَمسَةِ أنواعٍ: مِنهُم مَن يَسمَعُ الصَّوتَ مِثلَ صَوتِ السِّلسِلَةِ فَيَعلَمُ ما عَنى‌ بِهِ، ومِنهُم مَن يُنَبَّأُ في مَنامِهِ مِثلُ يوسُفَ وإبراهيمَ، ومِنهُم مَن يُعايِنُ، ومِنهُم مَن يُنكَتُ في قَلبِهِ ويوقَرُ في اذُنِهِ‌ ( بصائر الدرجات: ص ٣٦٩ ح ٦، تفسير العيّاشى: ج ٢ ص ١٦٦ ح ٣).

[٣]. كوثر: آيه ١- ٣.

[٤]. بَينا رَسولُ اللَّهِ صلى الله عليه و آله ذاتَ يَومٍ بَينَ أظهُرِنا إذ أغفى‌ إغفاءَةً، ثُمَّ رَفَعَ رَأسَهُ مُتَبَسِّماً، فَقُلنا: ما أضحَكَكَ يا رَسولَ اللَّهِ؟

قالَ: انزِلَت عَلَيَّ آنِفاً سورَةٌ، فَقَرَأَ:« بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ‌ إِنَّا أَعْطَيْناكَ الْكَوْثَرَ\* فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَ انْحَرْ\* إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ»( صحيح مسلم: ج ١ ص ٣٠٠ ح ٥٣، سنن أبى‌داوود: ج ٤ ص ٢٣٧ ح ٤٧٤٧).