اخلاق اسلامى در نهج البلاغه( خطبه متقين) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٩ - ٥٢- پرهيزگاران طالب حلالند

مگر اين كه رزقش را كامل كند، پس پروا داشته باشيد از خدا و طلب و كسب خود را زيبا و (حلال) كنيد، و كندى رسيدن رزق، شما را سست نكند، كه با معصيت خدا آن را طلب كنيد، زيرا خداوند تبارك و تعالى ارزاق را

به صورت حلال ميان خلقش تقسيم مى‌كند و به صورت حرام تقسيم نكند، پس كسى كه از خداوند بترسد صبر نمايد خداوند رزق او را از طريق حلال مى‌رساند و كسى كه هتك حجاب سرّ كرد و عجله نمود و رزق خود را از غير طريق حلال به دست آورد، خداوند حلال او را مى‌برد و روز قيامت او را به پاى ميز محاسبه خواهد كشيد». [١]

در روايتى ديگر صاحب وسائل از مرحوم شيخ مفيد در «مقنعه» نقل مى‌كند كه امام صادق (عليه السلام) فرمودند: رزق بر دو نحو تقسيم مى‌شود: يكى مى‌رسد به صاحبش اگر چه طلب نكند، و نوع دوم اين كه معلقّ به طلب و خواست او است، پس آنچه براى عبد مقدور قسمت شده عاقبت به او مى‌رسد گرچه تلاشى براى آن نكند، و آنچه به سعى و كوشش شخص تقسيم مى‌شود، پس سزاوار است شخص آن را از طريق مشروع درخواست كند، نه غير آن، پس اگر از جهت حرام طلب كرد و آن را يافت، همان رزق او محسوب شده، و روز قيامت محاسبه مى‌شود. [٢]

نكته‌اى كه در پايان قابل تذكر است اين است كه بر زمامداران هر نظامى لازم است كه شرائط و زمينه‌هاى اشتغال به كسب حلال را آماده كنند تا كسى دست به كسبهاى كاذب و حرام نزند، بايد از قرآن ياد گيريم اگر در سوره نور مى‌فرمايد: «مرد و زن زناكار را صد ضربه شلاق زنيد» الزَّانِيَةُ وَالزَّانِى فَاجْلِدُوا كُلَّ وَاحِد مِّنْهُمَا مِائَةَ جَلْدَة [٣] اين قانون است ولى زمينه‌هاى اين قانون را هم ذكر كرده كه ازدواج كنيد و زمينه ازدواج جوانهارا مهيا كنيد و از فقر نترسيد، خدا تأمين كننده است، بر روى‌

[١]. شرح نهج البلاغه خوئى، ذيل همين فراز، جلد ١٢، صفحه ١٣٩.

[٢]. شرح نهج البلاغه خوئى، ذيل همين فراز، جلد ١٢، صفحه ١٣٩.

[٣]. سوره نور، آيه ٢ ..