ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٠٠ - مقصود و تفسير

و بعضى گفته‌اند: كه كفّار آرزو ميكردند مرگ پيامبر ٦ را، و مرگ اصحاب او را، پس بايشان گفته شد بگو بايشان اگر خدا هلاك كند مرا، و كسانى را كه با من هستند به اينكه بميراند مرا و اصحاب مرا. پس كيست آنكه نفع دهد شما را و امان دهد شما را از عذاب. پس البتّه آن حتما واقع شود بشما.

و بعضى گفته‌اند: يعنى أ رأيتم. آيا شما ديديد كه اگر خدا عذاب كند مرا و ياران مرا يا بر ما ترحّم فرمايد يعنى ما را ببخشد. پس كيست كه شما را پناه دهد. مقصود ما با ايمانمان بين خوف و رجا. ترس و اميد هستيم پس كيست كه شما را با كفرتان از عذاب پناه دهد در حالى كه اميدى براى شما نيست.

چنان كه براى مؤمنان است (از ابن عبّاس و ابن كيسان) سپس فرمود( (قُلْ)) بگو باين گروه كفّار بر طريق سرزنش و ملامت ايشان‌( هُوَ الرَّحْمنُ‌) يعنى البتّه آن كسى را كه من شما را بسوى او ميخوانم او خداى بخشاينده‌اى است كه نعمتش شامل تمام مخلوق شده است.

(آمَنَّا بِهِ وَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْنا) ما به او ايمان آورده و بر او توكّل نموده‌ايم يعنى اعتماد ما بر او است و تمام كارها را ما باو واگذار كرده‌ايم‌( (فَسَتَعْلَمُونَ)) پس بزودى اى گروه كفّار در روز قيامت خواهيد دانست‌( مَنْ هُوَ فِي ضَلالٍ مُبِينٍ‌) كيست، آنكه در گمراهى آشكار است آيا ما يا شما. و كسى كه با ياء خوانده معنايش اين است كه پس بزودى كفّار ميفهمند اين مطلب را.

(قُلْ أَ رَأَيْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ ماؤُكُمْ غَوْراً) بگو آيا ديده‌ايد كه اگر صبح آب شما فرو رفته است در زمين يعنى در چاهها و چشمه‌ها فرو رفته و خشك شد.

(فَمَنْ يَأْتِيكُمْ بِماءٍ مَعِينٍ‌) پس كيست براى شما آب جارى يا گوارا آورد ابى مسلم و جبائى گويند: يعنى در چشمه‌ها ظاهر كند.