ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١١١ - مقصود و تفسير
خطاب بمرد و زن، و ائتمار قبول امر و ملاقات مرد است بقبول كردن.
خداوند تعالى امر فرموده زن شيرده و مردى كه براى او طفل او را شير ميدهد به قبول كردن امر خداى عزّ و جلّ و امر صاحبش اگر خوب باشد.
و بعضى گفتهاند: يعنى هر آينه بعضى شما امر بخوبى و نيكويى در شير دادن فرزند كند يعنى برضايت پدر و مادر بعد از وقوع جدايى در اجرت خود پدر و شير دادن فرزند بطورى كه نه زيان بمال پدر بخورد و نه بخود فرزند زياد بر اجرت معمولى نباشد و از شير خوردن معتاد و متعارف فرزند هم كمتر نباشد.
كسايى گويد: اصل ائتمار مشاورت و مشورت با يكديگر است. و از آن است كلمه و آيه( (يَأْتَمِرُونَ بِكَ)) يعنى مشورت با هم ميكنند. و اقوى در نظر من اينست كه به نيكويى در ميان خودتان در امر فرزند و مراعات مادرش انديشه و تدبير كنيد تا اينكه شفقت و مهر مادرى و غير آنها از فرزند فوت نشود. و بر اين معنى گفته امرء القيس دلالت ميكند.
|
احار بن عمر و كانّى خمر |
و يعدو على المرء ما يأتمر |
|
اى حارث پسر عمرو مثل اينكه من خمارم و بر آدمى آنچه ميانديشد نازل ميشود شاهد در كلمه يأتمر است كه بمعناى تدبير و انديشه كردن آمده است.
يعنى آنچه انسانى در خاطر خود فكر و انديشه ميكند براى اينكه مرد چه بسا كارى را كه صلاح نيست فكر ميكند پس بر او نازل شده و او را هلاك ميكند.
(وَ إِنْ تَعاسَرْتُمْ فَسَتُرْضِعُ لَهُ أُخْرى) پس اگر شير دادن او بر شما دشوار شد براى آن طفل، ديگرى را اختيار كنيد تا فرزند شما را شير دهد. و مقصود اينست كه اگر در شيردادن و اجرت اختلاف كرديد. پس زن اجنبيه ديگرى