ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٣٢ - نه

ذكر قرار بگيرد . . . مى درخشد .
مقصود از بيوت همهء جايگاه‌هاى ذكر و تسبيح خداوندى است ، مانند مساجد و بيوت انبياء و اولياء و ائمّهء معصومين عليهم السّلام چنانكه در بعضى از احاديث آمده است . بنا بر ارتباط دو آيه به آيهء نور ، مى توان تفسير يا تطبيق آيات را چنين در نظر گرفت : تمثيل آيهء نور ( كانون نور ( چراغ ) در شيشهء صيقلى و درخشان در مشكات ) در درون انسانهاى وارسته از آلودگىها كه در معابد الهى مشغول ذكر و تسبيح خداوندى مى باشند . معناى آيات بنا بر اين ، چنين مى شود كه نور خداوندى با آن تمثيل كه در آيهء نور آمده است ، براى آن مردان الهى ، قابل شهود است .
٩ - عمران : يا سيّدى ، أليس قد كان ساكتا قبل الخلق لا ينطق ثمّ نطق ( عمران مى پرسد : اى سرور من ، آيا چنين نيست كه خداوند پيش از ايجاد مخلوقات ساكت بود و سخنى نمى گفت و سپس سخن گفت ) الإمام : لا يكون السّكوت إلَّا عن نطق قبله ، و المثل في ذلك إنّه لا يقال للسّراج هو ساكت لا ينطق و لا يقال : إنّ السّراج ليضيء فيما يريد أن يفعل بنا ، لأنّ الضوء من السّراج ليس بفعل منه و لا كون و إنّما هو ليس شيء غيره ، فلمّا استضاء لنا قلنا قد أضاء لنا حتّى استضأنا به ، فبهذا تستبصر أمرك يا عمران .
( امام علىّ بن موسى الرّضا ( ع ) در پاسخ عمران فرمودند : سكوت ممكن نيست مگر اين كه پيش از آن نطقى ( سخنى ) صورت گرفته باشد . مثل اين قضيّه اين است كه گفته نمى شود كه چراغ ساكت است و سخن نمى گويد و گفته نمى شود كه : چراغ در آن روشنائى كه بما مى دهد ، با اراده اين كار را انجام مى دهد ، زيرا روشنائى و كار وجودى صادر از چراغ نيست .
چراغ جز موجوديّت خود چيزى نمى باشد ، وقتى كه چراغ براى ما روشن شد مى گوئيم : چراغ براى ما روشن شد و ما از روشنائى آن برخوردار گشتيم . اى عمران با اين مطلب كه گفتم حقيقت مطلوبت را در مى يابى ) .