فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ١٦٦ - كشمكش هاشم و اميّه
عمل پوشاند و يك حكومت اموى خالص تشكيل داد كه در رأس امور آن، فرزندان اميه بودند. بطور مثل:
١. «سعد وقاص» را از استاندارى كوفه عزل كرد و به جاى او «وليد بن عقبه»، برادر مادرى خود را گمارد.
٢. «عمرو بن عاص» را از سرپرستى امور مالى مصر بركنار كرد و به جاى او «عبدالله بن سعد بن أبى سرح» را كه برادر رضاعى خودش بود نصب كرد.
٣. «معاوية بن ابى سفيان» را كه قبلاً از طرف عمر استاندار شام بود، در مقام خود ابقا كرد.
٤. آن گاه كه شكايت مردم كوفه از وليد بن عقبه افزايش يافت، به جاى او يكى از اموى ها به نام «سعد بن عاص» را معيّن كرد.
تا آنجا كه مى گويند ٥٧ نفر از استانداران و فرمانداران و مسئولان مالى، همگى از بنى اميه بودند.[١]
اين حوادث تلخ، و چند برابر آن، كه تاريخ در حافظه خود نگاه داشته است، سبب شد كه يك خيزش سراسرى در جهان اسلام بر ضد دستگاه خلافت آغاز شود و در جلو چشم صدها تن از مهاجر و انصار به خانه عثمان بريزند و به زندگى او خاتمه دهند.[٢]
تحليل گران تاريخ مى گويند: در واقع عثمان با شمشير مروان بن حكم كشته شد، زيرا بسيارى از ظلم ها و ناروايى ها به وسيله او انجام مى گرفت.
[١] . دينورى، الاخبار الطوال، ص ١٣٩; ابن اثير جزرى، كامل فى التاريخ، ج٣، ص ٨٨ـ٨٩; طبرى، تاريخ الطبرى، ج٣، ص ٣٣٩ و ٤٤٥.
[٢] . طبرى، تاريخ الطبرى، ج٣، ص ٣٩٩.