فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٣١٤ - پايهگذار دولت فاطمى مصر

تعيين كرد. خودش نيز نظارت بر تأليف كتبى را درباره مذهب اسماعيلى بر عهده گرفت و اين سبب شد كه فرهنگ اسماعيليه تا حد بسيار زيادى رشد كند و فقيهان و شاعران و فلاسفه نام آورى در عصر او به منصه ظهور رسيدند.

يكى از فقيهان عصر او، قاضى نعمان بن منصور تميمى مغربى مؤلف كتاب «دعائم الاسلام» است كه در سال ٣٦٣ در قاهره درگذشت.

وى نه سال در خدمت عبيدالله المهدى بالله مؤسس دولت فاطمى مغرب بود. سپس در زمان منصور بالله قاضى طرابلس غرب شده و در روزگار معزلدين او به بالاترين مرتبه رسيد و مقام قاضى القضاة و داعى الدعاة يافت. براى نخستين بار كتاب او توسط محدّث نورى (١٢٥٤-١٣٢٠هـ) به صورت جزئى و به صورت احاديث پراكنده در بابهاى مختلف فقهى منتشر شد و سپس در سال ١٣٧٤ با تحقيق آصف بن على اصغر فيضى در مصر منتشر گشت و براى بار سوم به صورت افست در سال ١٣٨٣هـ .ق در بيروت به زيور طبع آراسته شد.

يكى از شاعران روزگار او «ابن هانى اندلسى» از روستاى اشبيليه است كه در سال ٣٢٠هـ به دنيا آمد و ابوالقاسم لقب گرفت. چون او را به مذهب اسماعيلى متهم كردند اندلس را ترك كرد و به مغرب آمد و با امير آنجا تماس گرفت.
چون خبر او به معز رسيد از امير مغرب خواست كه او را به نزدش در مصر بفرستد، و به اين ترتيب در ركاب معز بود; نمونه اى از شعر او اين است و متأسفانه درباره امامان اسماعيليه بسيار غلوّ و مبالغه مى كند و آنها را با صفات خدايى مى ستايد:

ماشئتَ لا ماشاءت الأقدارُ