گزيده شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٤٩ - ٤/ ٢ آياتى كه با آيات ديگر، تفسير مىشوند

٤٥٣. امام حسن عليه السلام‌- در پاسخ سؤال در باره‌ «وَ شاهِدٍ وَ مَشْهُودٍ؛[١] [سوگند به‌] شاهد و مشهود»-:

شاهد، محمّد صلى الله عليه و آله است و مشهود، روز قيامت. آيا نشنيده‌اى كه خداوند سبحان مى‌فرمايد: «اى پيامبر! ما تو را شاهد (گواه) و بشارتگر و هشدار دهنده فرستاديم»[٢]؟ و فرموده است: «آن [روز]، روزى است كه مردم را براى آن، گرد مى‌آورند و آن [روز]، روزى مشهود[٣] است»[٤].[٥]

٤٥٤. التوحيد- به نقل از عبد اللَّه بن فضل هاشمى-: از امام صادق عليه السلام در باره اين سخن خداوند: «هر كس را خداوند هدايت كند، او هدايت شده است، و هر كس را گم‌راه كند، براى او ولى و هدايتگرى نخواهى يافت»[٦] پرسيدم.

فرمود: «خداوند- تبارك و تعالى- در روز قيامت، ستمگران را از سراى كرامت خود، گم‌راه مى‌كند، و اهل ايمان و عمل صالح را به بهشتش راه‌نمايى مى‌نمايد، همان گونه كه گفته است: «خداوند، ستمگران را گم‌راه مى‌كند، و خداوند، هر چه بخواهد، مى‌كند»[٧] و فرموده است: «آنان كه ايمان آوردند و كارهاى شايسته كردند، پروردگارشان آنان را به خاطر ايمانشان، به بهشت پُر نعمتى كه از زير درختانش نهرها جارى اند، هدايت مى‌كند»[٨].[٩]

---

[١]. بروج: آيه ٣.

[٢]. احزاب: آيه ٤٥.

[٣]. يعنى: روزى كه همه در آن، حاضر مى‌شوند؛ روزى نمايان و تماشايى.

[٤]. هود: آيه ١٠٣.

[٥].

أمَّا الشّاهِدُ فَمُحَمَّدٌ صلى الله عليه و آله، وأمَّا المَشهودُ فَيَومُ القِيامَةِ، أما سَمِعتَهُ سُبحانَهُ يَقولُ:« يا أَيُّهَا النَّبِيُّ إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً»، وقالَ:« ذلِكَ يَوْمٌ مَجْمُوعٌ لَهُ النَّاسُ وَ ذلِكَ يَوْمٌ مَشْهُودٌ» ( مجمع البيان: ج ١٠ ص ٧٠٨، كشف الغمّة: ج ٢ ص ١٦٩).

[٦]. كهف: آيه ١٧.

[٧]. ابراهيم: آيه ٢٧.

[٨]. يونس: آيه ٩.

[٩].

سَأَلتُ أبا عَبدِاللَّهِ جَعفَرَ بنَ مُحَمَّدٍ عليهما السلام عَن قَولِ اللَّهِ عز و جل:« مَنْ يَهْدِ اللَّهُ فَهُوَ الْمُهْتَدِ وَ مَنْ يُضْلِلْ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ وَلِيًّا مُرْشِداً»، فَقالَ: إنَّ اللَّهَ تَبارَكَ وتَعالى‌ يُضِلُّ الظّالِمينَ يَومَ القِيامَةِ عَن دارِ كَرامَتِهِ، ويَهدي أهلَ الإِيمانِ وَالعَمَلِ الصّالِحِ إلى‌ جَنَّتِهِ، كَما قالَ عز و جل:« وَ يُضِلُّ اللَّهُ الظَّالِمِينَ وَ يَفْعَلُ اللَّهُ ما يَشاءُ». وقالَ عز و جل:« إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ يَهْدِيهِمْ رَبُّهُمْ بِإِيمانِهِمْ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمُ الْأَنْهارُ فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ» ( التوحيد: ص ٢٤١ ح ١، معانى الأخبار: ص ٢١ ح ١).