یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤١١ - یادداشت موعود اسلام - انتظار فرج
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ٤١١
زخم و یک دمل چرکین که میخواهد سر باز کند، باید مرهمی گذاشت که دمل هرچه به انفجار و سر باز کردن نزدیکتر شود. تکامل در این مکتب، جبری و بیهدف است.
مسئله تکامل هدفدار و مسئله رسیدن میوه:
روش دیگر این است که تکامل تاریخ تکامل هدفدار است، از قبیل تکامل یک موجود زنده و رسیدن میوه درخت و رشد فرد انسانی است.
اصل تضاد در این فلسفه:
اصل تضاد در جامعه به این معنی حکمفرماست که همواره نیروهایی در جهت فطری و طبیعی جامعه که همان جهت کمال هدایت شده است فعالیت میکنند.
جنگ نیروهای هدفدار و نیروهای بی هدف:
و نیروهای انحرافی مانع ترقی واقعی و سعادت و کمال جامعهاند. جنگ، جنگ حق و باطل است.
در جنگ حق و باطل گاهی حق بر باطل پیروز میشود و گاهی [به] عکس ولی در نهایت امر پیروزی با نیروی حق است:.
بل نقذف بالحق علی الباطل فیدمغه فاذا هو زاهق و لکم الویل مما تصفون.
تکامل، پیروزی نیروهای حق است نه انفجار:
پس هرگاه جامعه در مراحل حرکت خود به کمالی میرسد معنیاش پیروزی نیروی حق است نه انفجار جامعه، و اصلاح تدریجی موجب تأخیر تحول سالم نمیگردد بلکه موجب تسریع آن میشود.
اشاعه فساد و اباحیت یعنی ترک تقوا، دیگر ترک فعالیت:
برداشت و تلقی برخی از موعود اسلام، از نوع اول است و طبق نظر آنها تنها عاملی که میتواند به تسریع ظهور کمک کند اشاعه فساد و ترک فعالیت مثبت است و همه صلاحها و اصلاحها موجب تأخیر ظهور است. اینجاست که این نوع انتظار، گناه و فلج کننده و میراننده است. ولی برداشت دوم به معنی پیروزی جناح حق است و اینکه جز اهل حق و [اهل] باطل- که در نهایت امر به تعبیر حدیث شیخ صدوق که در ورقههای موعود اسلام نقل کردیم اهل سعادت به کمال سعادت خود میرسند و اهل شقاوت به کمال شقاوت خود- نیروی دیگر و طبقه دیگر نیست. یا باید جزء اهل باطل بود و در دنیا محکوم