یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٣٦ - یادداشت عصر امام صادق علیه السلام
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ٣٣٦
پناهگاه عناصر غیر عرب بود ..
عامل نهضت چه بود؟ آیا واقعاً مظلومیت و مقهوریت ایرانیها بود، یا محرک اصلی، دعوت عباسیان و دعوت به عدل و مساوات اسلامی بود؟ قطعاً دومی است، زیرا زمینه را داعیان و نقیبان عباسی فراهم کردند و دعوت بر محور «الرضا (یا الرضی) من آل محمد» بود و از اول هم نام آل عباس و یا ابومسلم در میان نبود، کلمه صاحب دعوت در میان بود. رایت ظل که از جانب صاحب دعوت رسیده بود و مشکی بود دارای این شعار بود: اذن للّذین یقاتلون بانهم ظلموا و ان اللَّه علی نصرهم لقدیر. نماز عید و خطبه عید فطر را در رمضان ١٢٩ که قیام کردند، مردی عرب به نام سلیمان بن کثیر خواند. ابومسلم در آغاز نهضت نبود. در بین که داعیان عباسی به مکه آمدند و مخفیانه با ابراهیم امام ملاقات کردند، او ابومسلم را که هیچ معلوم نیست ایرانی است یا عرب و اساساً پدرش نامعلوم است و به فرض ایرانی بودن خراسانی است یا اصفهانی، در آن وقت معرفی کرد. ابومسلم خود نسبی از عرب برای خود ساخت. بعدها به نام ابومسلم خراسانی معروف شد. ولی به هر حال سردار لایق و خونریزی بوده است و گفته شده ٦٠٠ هزار نفر آدم کشت ..
ابومسلم و ابوسلمه به نام امین آل محمد و وزیر آل محمد لقب گرفتند و خود همین لقبها میرساند که از نظر روان شناسی چه عناوین و القابی میتوانسته است محرک روح مردم خراسان بشود.
کوچکترین شعاری که دلالت کند جنبه قومیت و ملیت در این نهضت دخالت داشته است در کار نبوده است ..
نهضت حسینی قطعاً رهنمون اصلی قیام علیه حکومت اموی بود و عامل اصلی، تفکیک اسلام از حکومت بود ..
حقانیت علی زمینه اصلی دعوت عباسیان بود. داعیان آنها به نام علی و آل محمد دعوت میکردند ..
امام صادق نامه ابومسلم را سوزانید و مقارن اینکه نامه رسان در مدینه بود ابوالعباس سفاح کوفه را تسخیر کرد و بعد ابومسلم به