یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢٩ - اشعار حاج میرزا حبیب رضوی خراسانی در مدح علی علیه السلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ٢٢٩

تنها فکر درخشان آنها دموکراسی بود در باب خلافت ..

و. سرایت عقاید و روحیه خوارج در سایر مذاهب و بحث اینکه آنها در عین انقراض هنوز هستند، و مسئله شعار و چهارچوبها از یک طرف و روحها و محتویها از طرف دیگر، و اینکه روح تسنن حسن ظن به اکابر است و روح تشیع تقدم اصول بر شخصیتها و روح خارجیگری جمود و تعصب جاهلانه و تنگ نظری است ..

ز. توصیف علی از آنها.

ح. درسهایی که از جریان خوارج باید گرفت:.

اول. رفتار علی با آنها دموکرات منشانه بود ..

دوم. عقیده علی درباره آنها.

سوم. درسی در باب امر به معروف و نهی از منکر.

چهارم. افرادی که تربیت اصیل اسلامی نیافتهاند حق مداخله در حکومت اسلامی و مسائل اساسی اسلامی ندارند ..

برای همه مطالب بالا، رجوع شود به ورقههای خوارج ..

. ٤. بحث دیگر ما درباره نیروی جاذبه علی است. چنانکه گفتیم علی یک شخصیت دو نیرویی است و هر دو جهت در او نیرومند است، هم دوست ساز است و هم دشمن ساز. تاریخ گواهی میدهد که قرنها (و هنوز) نیروی دوست سازی و دشمن سازی علی حکومت میکند ..

مقدمهای بحث کنم و آن این است:.

ما در مقدمه کتاب محمد خاتم پیامبران بحثی درباره دعوتها کردهایم که دعوتهایی که در میان بشر صورت گرفته و اثر گذاشته و جامعه را به سویی کشانده، از لحاظ شعاع اثر یکسان نیست؛ بعضیها یک بعدی است و بعضی دو بعدی و بعضی شعاع تأثیر سه بعدی داشتهاند. دعوتهای سه بعدی مخصوص پیامبران است. اکنون میگوییم جاذبههای افراد نیز از لحاظ تأثیر همینطور است.

شخصیتهایی که دارای نقاط مثبت روحی بودهاند شعاع تأثیر