یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢٨ - اشعار حاج میرزا حبیب رضوی خراسانی در مدح علی علیه السلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٩، ص: ٢٢٨

کرده است، لهذا [گاهی او را] در صحنه مبارزه با پول پرستها میبینیم و گاهی در صحنه مبارزه با سیاست پیشههای ده رو و صد رو و گاهی با مقدس نماهای جاهل ..

ما فعلًا یکی از این طرز تفکرها را مورد بحث قرار دهیم و آنها خوارج میباشند [١] ..

الف. لغت «خوارج» و اینکه آنها ابتدا یک فرقه سیاسی بودند، بعد به صورت یک مذهب درآمدند.

ب. منشأ پیدایش خوارج (حکمیت) و دخالت معاویه و عمرو عاص و اشعث در پیدایش آنها.

ج. اصول عقاید خوارج: انکار علی و عثمان و اصحاب جمل و اصحاب تحکیم و کفر مرتکب کبیره. این عقاید بعضی سیاسی است از قبیل انکار علی و عثمان و اصحاب جمل، و بعضی مذهبی از قبیل کفر مرتکب کبیره، غیر مشروط بودن امر به معروف و نهی از منکر ..

د. سایر عقاید خوارج از عقیده درباره ابوبکر و عمر و امویین و عباسیین و عمر بن عبد العزیز.

ه. ممیزات و مشخصات خوارج از جهالت و عدم تفکیک میان روح قرآن و کاغذ قرآن، و از عدم تفکیک میان «لا حکم الّا للَّه» و «لا امرة الّا للَّه»، دیگر تلوّن و تجربه پذیری آنها، سوم تنگ نظری آنها درباره کفر غیر خودشان و عدم جواز نماز با آنها و عدم حلیت ذبایح آنها و عدم جواز ارث به آنها و ازدواج با آنها، دیگر غرور آنها به عبادت. از طرف دیگر شجاعت، فداکاری، عبادت. هرگز معصیت ظاهر و دروغ از آنها دیده و شنیده نشد و در عبادت آنها کافی است که ابن عباس گفت:.

رأیت جباهاً قرحة و ایادی کثفنات الابل، علیهم قمص مرحضة و هم مشمّرون.