یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٣ - اسلام و عمل

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٨، ص: ٦٣

برهان کسانی که معتقدند اعمال آنها مقبول است نیز دوتاست.

یکی اینکه خداوند نسبتش با همه مردم علی السویه است، مردم نسبتشان با خدا ممکن است متفاوت باشد، تفاوتها از ناحیه مردم است نه از ناحیه خدا. و از طرف دیگر حسن و قبح اعمال، ذاتی آنهاست نه قراردادی. علیهذا اگر دو نفر یکی مسلمان و یکی غیرمسلمان با یک نحو عمل نزد خدا بروند محال است که خداوند تبعیض کند، همان طوری که قرآن در مورد اعمال بد تصریح کرده است که: لیس بامانیکم و لا امانی اهل الکتاب من یعمل سوء یجز به.

دلیل دوم نصّ آیات قرآن است مبنی بر اینکه: ان اللَّه لایضیع اجر المحسنین، انّی لا اضیع عمل عامل منکم، فمن یعمل مثقال ذرة خیراً یره.

آنها عموماتی غیر قابل تخصیصاند. بعلاوه در آیاتی به این مضمون:.

ان الذین امنوا و الذین هادوا و النصاری و الصابئین من امن باللَّه و الیوم الاخر و عمل صالحاً فلهم اجرهم عند ربهم و لا خوف علیهم و لا هم یحزنون..

در این آیات تصریح شده است اعمال صالح غیرمسلمان مقبول است. اکنون نوبت قضاوت ماست ..

اولًا این مقدمه را بگوییم که درست است که حسن و قبح اعمال، ذاتی آنهاست اما هریک از حسن و قبح یا فعلی است یا فاعلی ...

مسئله نیت و روح عمل، رابطه دنیا و آخرت ... آیه من کان یرید العاجلة عجّلنا له فیها ما نشاء لمن نرید ....

تا اینجا قسمتی از مطلب روشن شد و آن اینکه افرادی که به بشریت خدمت کردهاند ولی از لحاظ نظام روحی گامی به سوی خدا برنداشتهاند منطقاً محال است که ذخیرهای در آن جهان داشته باشند.

پس تا اینجا حق با کسانی است که میگویند در آخرت پاداشی نیست و دو دلیل طرفداران پاداش هر دو مردود است، زیرا هم تفاوتی که هست از طرف بنده است نه از طرف خدا و هم اینکه آیات