یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٠ - اسلام و عمل

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٨، ص: ٦٠

ورقه فلاسفه اسلامی گفتیم که آن وقار و نورانیت و صفایی که در فلاسفه اسلامی از قبیل فارابی و بوعلی و خواجه نصیر و ملاصدرا دیده میشود هرگز در فلاسفه قدیم یونان دیده نمیشود، شاید نمونهاش در فلاسفه مسیحی نظیر سنت آگوستین و سنت توماس دیده شود. علت نفوذ فوق العادهای که اینها در پیروان خود داشتند همین جنبه معنویت آنها بود. علامه حلّی میگوید: خواجه [نصیر] را ندیدم که مرتکب مکروهی شده باشد. پیروان و مریدان آنها به آنها به شکل یک مرشد و قطب نگاه میکردند. خود این فلاسفه فوق العاده خود را به کوچکترین دستور شرع نیازمند میدانستند، به یک مکروه به شکل حقارت نگاه میکردند، گو اینکه استنباط و اجتهاد آنها با دیگران فرق میکرد و همین جهت موجب سوء تفاهماتی شده است.

مرحوم آقا علی نوری مثل یک عوام بازاری از میرزای قمی مسئله میپرسید ..

شبستری میگوید: در این ره انبیا چون ساربانند ....

جرج جرداق در جلد اول الامام علی تحت عنوان «لا تعصب و لا اطلاق» میگوید: ... بابی ابن ابی طالب ..

٢٧. عطف به صفحه ٥٥ (خلاصه) معلوم شد:.

الف. هدف فقط نیکوکاری (یعنی برای دیگران خوب بودن) و دیگر عدالت اجتماعی نیست، بشر راهی واقعی به سوی خدا دارد که باید آن را به خوبی طی کند: یا ایها الانسان انک کادح الی ربک کدحاً فملاقیه..

ب. سه قسم تسلیم داریم، چرا شیطان کافر است، قاصر و مقصر و جاحد.

ج. نیت، روح عمل است ..

د. سخن بوعلی و صدرا راجع به اکثریت و اقلیت اهل نجات و اهل عذاب.

ه. شرطیت توحید و معاد از قبیل شرطیت نیت است که روح عمل است، و شرطیت نبوت و ولایت از قبیل شرطیت علم و نقشه