یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٩٨ - یادداشت توحید، خداشناسی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٨، ص: ٢٩٨

است:.

الف. قسمت اخلاقی و اجتماعی: و اوحینا الیهم فعل الخیرات ...، و نفس و ما سویها. فألهمها فجورها و تقویها، و لا اقسم بالنفس اللوامة..

ب. هدایت علمی به وسیله حدس و الهام: یکاد زیتها یضیء ولو لم تمسسه نار نور علی نور. رجوع شود آخر نمط سوم اشارات، بیان شیخ درباره حدس و همچنین اعترافات غزالی، بحث نبوت عامه و تجرید، بحث نبوت عامه ..

ج. هدایت رؤیا. قرآن در این زمینه چند خواب را نقل میکند از قبیل خواب یوسف، خواب زندانیان همراه یوسف، خواب رسول اکرم: لقد صدق اللَّه رسوله الرؤیا بالحق ... و ما جعلنا الرؤیا التی اریناک ...

پیغمبر اکرم به نقل ابن هشام قبل از بعثت خوابها میدید که: یأتیه من مثل فلق الصبح. در روایات، خواب صفیه، خوابام الفضل نقل شده است ..

د. نوع دیگر هدایت، هدایت معنوی و قلبی است که: ان تتقوا اللَّه یجعل لکم فرقاناً..

ه. الهاماتی که به وسیله دعا یا استخاره و غیره پیدا میشود ..

١٠. رجوع شود به انسان موجود ناشناخته، فصل چهارم، صفحه ١٣٤ راجع به اشراق و الهام و تلپاتی و حدسهای صائب، ایضاً به مقدمه خلاصه فلسفی نظریه اینشتاین راجع به حدسهای صائب، ایضاً به کتاب فرهنگ عقاید و قوانین اسلامی. ایضاً رجوع شود به آن کتاب، صفحه ١٣٩ راجع به اصالت حس اخلاقی و به ورقه قلب و هدایت، سخن هیوم و سخن ژان ژاک روسو ..

کارل در صفحه ١٣٤ میگوید:

حدس و الهام در علوم:

به یقین اکتشافات علمی تنها محصول و اثر فکر آدمی نیست.

نوابغ علاوه بر نیروی مطالعه و درک قضایا از خصایص دیگری چون اشراق و تصور خلاقه برخوردارند، با اشراق چیزهایی را که بر دیگران پوشیده است مییابند و روابط مجهول بین