یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٨٩ - خوشبینی و بدبینی به نظام آفرینش ( توحید و مسئله خیر و شر و حکمت بالغه ) (١)

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٨، ص: ١٨٩

و به حد رکوع یا سجود رسید داخل در حد عبادت و مرز عبادت شد ..

٨. اول مطلب:

فرق تعظیم و تقدیس غیر خدا و پرستش غیرخدا:

اسلام تعظیم و احترام غیرخدا را جایز اما عبادت و پرستش غیر خدا را حرام کرده، بلکه آن را شرک و موجب خروج از اسلام دانسته است ..

فصل ممیز ایندو چیست؟ آیا بعضی اعمال ذاتاً عبادتند مثل رکوع و سجود و بعضی نیستند؟ چطور است که اسلام دست بوسی را جایز میداند؟ داستان امام صادق و ابوحنیفه، اخبار من ارید به النبی ..

٩. مرز الوهیت چیست؟.

اول این نکته را باید در نظر بگیریم که مشرکان نیز خدای کوچک و خدای بزرگ قائل بودند. اینجاست که این مسئله پیش میآید که مرز الوهیت ولو الوهیت کوچک چیست؟.

آیا اعتقاد به مبدئیت بعضی کارها مثلًا احیاء، اماته، رازقیت، قضای حوایج مردم و اطلاع بر نیات آنها از مختصات خداست و خداوند این صفات را به هیچ مخلوقی نداده است؟ و به عبارت دیگر اینها صفات خدایی است و اگر این صفات را درباره کسی دیگر قائل شویم، به الوهیت او معتقد شدهایم؟ یا مرز الوهیت کارهای مافوق الطبیعی است، یا ازلیت و ابدیت است، یا قدرت و علم بی منتهاست، یا استقلال و لا استقلال است که لا حول و لا قوة الّا باللَّه؟.

١٠. داستان الذی عنده علم من الکتاب..

آیه قل کفی باللَّه شهیداً بینی و بینکم و من عنده علم الکتاب..

معجزات انبیا در قرآن به خود آنها نسبت داده شده ..

١١. تقدیس و تسبیح مختص خداست، چون منزه از هر نقصی (حتی نقص امکان) جز خدا نیست ..

١٢. مشرکین بتها را خدای کوچک میدانستند. ریشه شرک و توحید در عبادت، شرک و توحید افعالی است؛ یعنی مشرکین قائل بودند که خدایان آنها استقلال در فعل دارند و جلب رضای آنها را