معاویه به اوج خودش رسید، یعنی اسلامی که در آن سفید و سیاهی نیست، عرب و عجمی نیست، غنی و فقیری نیست و بالا و [پایینی] نیست، او آمد یک اسلام طبقاتی ساخت که دیگر نظیرش در دنیا نباشد. واقعاً اگر مبارزه علی علیه السلام و حسین ابن علی علیه السلام و ائمه اطهار علیهم السلام نبود اینها اسلامی ساخته بودند که هیچ کفری با آن برابری نمیکرد.

اقدامات معاویه برای اسلام زدایی

اولین کارش این بود که تعصب عربیت و تعصب قومیت و ملیت عربی را که اسلام میرانده بود از نو زنده کرد. به مردم میگفت تا میتوانید به بچههایتان شعر بیاموزید، شعر جاهلی که میراث فرهنگی عرب در جاهلیت است؛ میخواست مردم را به خلق و خوی جاهلیت برگرداند. کار تبعیضها به آنجا رسید که نوشت تا عربی وجود دارد غیرعرب، هرکه هست، حق امامت جماعت ندارد و تا عربی هست غیرعرب حق ندارد در صف اول جماعت شرکت کند؛ و سایر تبعیضهایی که میکرد. همه عواملی را که در دنیای اسلام بود به نفع خودش و در واقع علیه حقیقت اسلام به کار برد. ابتدا که عثمان کشته شد او در نهایت زیرکی به عنوان حمایت از خلیفه مظلوم گریه میکرد و اشک میریخت؛ میگفت: ایها الناس! اسلام از دست رفت، خلیفه پیغمبر را در مسند خلافت کشتند. علی علیه السلام در نامهای به او نوشت: اولین مسئول قتل عثمان خود تو هستی. (اولین کسی که دست جنایت معاویه را حتی در قتل عثمان نشان داد علی بود و امروز تاریخ این نظر را تأیید میکند.) تو تا آن روزی که از زنده عثمان میتوانستی بهره بکشی طرفدار زنده عثمان بودی، آن روزی که احساس کردی از مرده عثمان بهتر میتوانی بهرهکشی بکنی عثمان را رها کردی و حتی تحریک نمودی و کوشش کردی عثمان کشته بشود تا از مرده او بتوانی بهرهبرداری کنی. و همین کار را کرد. اینهمه مردمی که در صفّین جمع شده بودند اکثریت آن مردم قربةً الی اللَّه با علی بن ابیطالب میجنگیدند، زیر شعار «وَ مَنْ قُتِلَ مَظْلوماً فَقَدْ جَعَلْنا لِوَلِیهِ سُلْطاناً فَلا یسْرِفْ فِی الْقَتْلِ انَّهُ کانَ مَنْصوراً» [١]. آیه قرآن است: اگر کسی مظلوم کشته شد اولیای او حق دارند خون وی را مطالبه کنند؛ و معاویه به

[١]. اسراء/ ٣٣.