مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٣٦ - شیعه و مرجئه گری
چرا فکر تحقیر عمل پیدا شد؟
چون اینها حکومت داشتند و قدرت و ثروت در اختیارشان بود، قهراً میتوانستند تبلیغات وسیعی در این زمینه بکنند؛ مزدورهایی هم از آن عالمنماها درست کنند و آنها هم مرتب بگویند اساس، ایمان است؛ ایمان که درست شد عمل هرچه بود بود؛ برای اینکه خلفای بنیامیه را تبرئه کنند که مردم خیلی حساسیت نشان ندهند و نگویند که اینها چه جور خلفایی هستند که عملشان اینچنین فاسد است! علم کلام نشان میدهد که فرقهای در قرن دوم اسلامی پیدا شد که آنها را «مُرْجِئه» میگفتند.
مرجئه یکی از اصول عقایدشان همین مطلب بود و خلفای اموی هم از اینها حمایت میکردند.
ایمان چیست؟
در آن وقت ما شیعیان چه فکر میکردیم، یعنی ائمه ما چه دستور میدادند؟ ما از علی بن ابیطالب چه الهام میگرفتیم؟ وقتی که از ائمه ما سؤال میکنند که ایمان چیست؟ میفرمایند: الْایمانُ مَعْرِفَةٌ بِالْجَنانِ وَ اقْرارٌ بِاللِّسانِ وَ عَمَلٌ بِالْارْکانِ [١] ایمان با سه چیز محقّق میشود: اعتقاد قلبی، اقرار به زبان و عمل با اعضا و جوارح. اصلًا ائمه ما عمل را جزو ایمان شمردهاند، یعنی کسی که عمل ندارد ایمان ندارد. دلش را خوش نکند بگوید ایمان مجزای از عمل میتواند وجود داشته باشد. اگر در قرآن میبینید مؤمنین تمجید شدهاند، خیال نکنید مقصود کسانی است که یک گرایش اعتقادی دارند ولی در برنامه عملی شرکت ندارند. خیر، در قرآن هرجا که مؤمنین تمجید شدهاند، یعنی کسانی که شهادتین را میگویند و در دل اعتقاد دارند و با جوارح و اعضای خودشان عمل میکنند.
شیعه و مرجئه گری
در آن وقت این آسیب اختصاص به جناحی از اهل تسنن که آنها را مرجئه میگفتند داشت، ولی امروز اگر نگاه کنید میبینید همان دنیای تشیع که در آن زمان در پرتو تعلیمات ائمه خودش صددرصد با این فکر مرجئه مخالف بود خودش الآن فکر
[١]. جامعالاخبار، فصل هجدهم، ص ٤٢.