مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٤٩ - خود زندگی غیر از شرایط زندگی است

یکی دیگر از آیاتی که رسماً مردم را به دو دسته منقسم کرده است، دسته زندگان و دسته مردگان، و قرآن را عامل حیات و پیغمبر را محیی یعنی حیاتبخش و زنده کننده معرفی کرده است، آیهای است که در ابتدای سخنم قرائت کردم که شاید صریحترین آیات قرآن در این مورد است. میفرماید: یا ایهَا الَّذینَ امَنُوا اسْتَجیبوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسولِ اذا دَعاکمْ لِما یحْییکمْ [١]. چقدر تعبیر زیبا و عالی و صریحی است! میفرماید:

ای مردمی که ایمان آوردهاید و اجمالًا تصدیق کردهاید این پیغمبر و برنامه او را که شما را دعوت میکند به چیزی که شما را زنده میکند، این برنامه را بپذیرید.

اسلام همواره دم از حیات و زندگی میزند، میگوید این پیغمبر برای شما حیات و زندگی آورده است، شما الآن مردهاید، خودتان نمیفهمید، بیایید تسلیم این طبیب روحانی مسیحا دم بشوید تا ببینید چگونه به شما زندگی میدهد!

زندگی یعنی بینایی و توانایی

زندگی یعنی چه؟ زندگی یعنی بینایی و توانایی. تفاوت زنده با مرده در همین جهات است. به هر درجه که بینایی و توانایی بیشتر شود حیات بیشتر است. ما چرا به خداوند کلمه «حی» را اطلاق میکنیم (اللَّهُ لا الهَ الّا هُوَ الْحَی الْقَیومُ [٢]- وَ تَوَکلْ عَلَی الْحَی الَّذی لایموتُ [٣])، چرا به خدا میگوییم زنده؟ آیا معنی زندگی این است که قلب و خونی وجود داشته باشد و قلب حرکت بکند؟ به این معنی که خدا زنده نیست. خدا که قلب ندارد، رگ و خون و بدن ندارد.

خود زندگی غیر از شرایط زندگی است

آیا زندگی یعنی نفس کشیدن و هوا را فرو بردن و بیرون دادن؟ نه، این معنی زندگی نیست، اینها برای ما شرایط زندگی است نه خود زندگی. خود زندگی بینایی (به معنی دانایی) و توانایی است. ما از آن جهت به خدا حی مطلق میگوییم که دانا و توانای مطلق است، از آن جهت به خداوند تبارک و تعالی حی میگوییم که آثار حیات بر وجود مقدس او بار میشود. رأفت و رحمت است، رحیم و رحمن است.

. انفال/ ٢٤.