مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٧٣ - اشتباه برخی نویسندگان

طمأنینه میروید، جز عمرو بن عبید که نمیتوانم بگویم او شکارچی است.

در این فلسفه ریشه تضاد، منافع است. به تعبیر آقای طباطبایی حس استخدام در همه افراد بشر وجود دارد، این فرد میخواهد دیگری را در خدمت بگیرد و او را استثمار کند، منافع او را به خودش اختصاص بدهد، دیگری هم طالب منافع خودش است، از اینجا جنگ و تنازع برمیخیزد. پس تمام جنگها و تنازعها و تضادها براساس منافع است.

جنگ حق و باطل

نظریه دیگر میگوید که ما جنگهای براساس تضاد در منافع داریم، خیلی هم داریم ولی همه جنگها براساس تضاد در منافع نیست، جنگ حق و باطل هم وجود دارد؛ یعنی بشر میتواند به این مرحله از کمال و به این اوج از کمال برسد که به یک حقیقتی ایمان پیدا کند و بعد به خاطر ایمان خودش و در راه ایمان خودش بجنگد، تنازع و کشمکش داشته باشد؛ یعنی یک طرف دنبال منافع شخصی است ولی طرف دیگر دنبال منافع نمیرود، دنبال حقیقت و حق میرود، دنبال ایمانش میرود و حتی منافع خودش را فدای ایمانش میکند. قرآن درباره اهل بدر میفرماید: قَدْ کانَ لَکمْ ایةٌ فی فِئَتَینِ الْتَقَتا فِئَةٌ تُقاتِلُ فی سَبیلِ اللَّهِ وَ اخْری کافِرَةٌ [١]. میفرماید در این نبردی که رخ داد، در این التقاء و تلاقی که در صحنه بدر رخ داد، این یک درسی در آنجاست:

وقتی نگاه میکنید میبینید یک گروه فقط در راه خدا، در راه ایمان و عقیده میجنگند اما [گروه دیگر کافرند.] در دیگری نمیگوید: وَ اخْری فی سَبیلِ الطّاغوت، فی سَبیلِ الْاصْنام، فی سَبیلِ الْاوْثان، چون معتقد نیست که آنها در راه عقیده میجنگیدند؛ آنها بتها را بهانه کرده بودند، در راه منافع میجنگیدند. ولی درباره مسلمین میگوید در راه ایمانشان میجنگیدند.

اشتباه برخی نویسندگان

به طور کلی این اصل از نظر قرآن مورد قبول است. این را میگویم برای اینکه قرآن یک مطلب دیگری را گفته است که برای بعضی سبب اشتباه شده و ابتدا این اشتباه