ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٤٧ - شرح لغات
شرح لغات:
الانفطار: و الانشقاق: و الانصداد: مانند و مرادف در معنى يعنى شكافتن و پاره شدن است.
الانتثار: ريختن چيز است در جهات مختلف.
التّفجير: سوراخ شدن و پاره شدن بعضى از جاهاى آب است بر بعضى ديگر بنا بر تكثير و زيادى و از آنست فجور. براى سوراخ شدن و جارى شدن صاحبش به بيرون رفتن بسوى بسيارى از گناهان. و از آنست فجر براى شكافته شدن آن بروشنايى و بعثرت الحوض بعثرته آن گه كه زير و زبر شود و بعثره و بحثره وارونه و پشت و رو كردن چيز است.
و الغرور: ظاهر كردن امريست كه از روى جهل و نادانى توهّم و خيال شده است ميگويند غره غرورا. و اغتره اغترارا حارث بن حلزه گويد:
|
لم يغرّوكم غرورا و لكن |
رفع الآل جمعهم و الضّحاء |
|
اين بيت از سبعه معلّقه است. گويد: نيامد شما را ناگهان بلكه شما ايشان را در موقع ظهر و روشنايى روز ميديديد و آل بمعناى سراب است، و سراب و آب نما در موقع بلند شدن روز بنظر ميآيد.