ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٣٤ - شرح لغات

گفته است.

البتّه فرزند آمنه (دختر وهب) محمّد ٦ امين است نزد من مانند مقام و منزلت فرزندانم- شاهد اين بيت كلمه امين لقب محمّد ٦ است.

و كسى كه به ضاد و ضنين قرائت كرده پس آن از بخل است. و معنى اينست كه آن خبر بغيب ميدهد. پس آن را بيان نموده و كتمان نميكند چنانچه كاهن و جادوگر امتناع از خبر دادن ميكند تا اينكه اجرت و شيرينى بر اين كار بگيرد.

شرح لغات:

الخنّس: جمع خانس و الكنّس جمع كانس و اصل و ريشه هر دوى آنها بمعناى ستر است. و شيطان خنّاس است براى اينكه وقتى ذكر خدا ميشود او پنهان ميشود. يعنى فرار ميكند و مخفى ميشود. و كنّاس الطّير پرنده، و وحشى، آشيانه و خانه‌ايست كه آن را مخفى گاه خود قرار ميدهد. و كواكب، و ستارگان در برجهاى خود مخفى ميشوند چون آهوها كه در لانه و خانه خود داخل ميشوند.

و عسعس اللّيل: آن گاه كه از اوّلش اقبال كند. و عسعس آن گاه كه ادبار نمايد و پشت نمايد و آن از اضداد است.

علقمة بن قرط گويد:

تا آن گاه كه سفيد صبح دميده و هوا روشن گردد و تاريكى شبش بر طرف‌