ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٣٦ - تفسير و مقصود

و بوديم ما مانند نديمان جذيمه (پادشاه حيره) مدتى طولانى از روزگار تا اينكه گفته شد هرگز جدا نميشوند.

شاهد اين بيت كلمه حقبه است كه بمعنى مدّت دراز و طولانى است‌

اعراب:

(يَوْمَ يُنْفَخُ‌): منصوبست براى اينكه آن بدل از يوم الفصل است. و افواجا منصوب است بر حاليت.

((لا يَذُوقُونَ فِيها بَرْداً)) جمله است جايز است حال از (لابثين) باشد و تقديرش، توقّف ميكند بدون اينكه چشنده باشند. و جايز است اينكه صفت براى قول خدا. احقابا باشد و تقديرش مدّتها توقّف كنند كه در آن نچشيده باشند (خنكى و نوشيدنى را) و اجزاء مصدر است نهاده شده در محلّ حال.

((وَ كُلَّ شَيْ‌ءٍ)) منصوب بفعل پنهان است كه قول خدا و احصيناه تفسير ميكند آن را. و كتابا منصوب بر مصدريت است براى اينكه كتب در معناء احصى است و جايز است كه در جاى حال باشد يعنى نكتبه و تقديرش (احصيناه- كاتبين) است.

تفسير و مقصود:

سپس خداى سبحان ياد نمود اعاده و بعث را (در روز قيامت) براى آگاهيدن بر اينكه آيات گذشته متذكّر صحّت بعث است. پس گفت‌( (إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ)) يعنى روز داورى كه خداوند در آن روز حكم ميكند ميان-