آيه اين گونه بود: «كتب عليكم فى القتلى ان الحر بالحر و العبد بالعبد و الانثى بالانثى»، مفادش اين بود كه تنها در صورتى مى‌توان قاتل را كشت كه قاتل و مقتول متساوى العنوان؛ يعنى هر دو حر يا هر دو حره يا هردو عبد يا هردو امه باشند كه مجموعاً چهار صورت مى‌شود، ولى در صورت تفاوت بين قاتل و مقتول در حريت و ذكوريت، كشتن قاتل منتفى مى‌شد . ولى با آوردن كلمه «قصاص» نه تنها اين سه جمله داراى مفهوم شده، بلكه ملاك كشتن يا نكشتن قاتل در صور شانزده گانه مسئله ـ كه خواهد آمد ـ به روشنى تعيين شده است .

علاوه بر اين روشن مى‌شود كه چرا خداوند تفسير قصاص را با عبارت {الْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالأُنثَى بِالأُنثَى} بيان كرده و نفرموده است : «الحر بالحرّ والحرّة بالحرّة والعبد بالعبد والأمة بالأمة»؛ زيرا با لحاظ مفهوم براى هر يك از سه جمله اول وتنگ‌ترشدن دايره مفهوم هر جمله به سبب جمله قبل، ديگر براى جمله «الأمة بالأمة» مفهومى باقى نمى‌ماند؛ چرا كه «امه» به ازاى همه كسانى كه قبل از او ذكر شده‌اند، مجازات مى‌شود، ولى مفهوم جمله «الانثى بالانثى» با دو جمله قبل از بين نمى‌رود، علاوه بر اينكه اين جمله موجزتر هم هست.

در اينجا يكى از كليدهاى فهم قرآن رخ مى‌نمايد كه معناى مورد نظر خداوند تنها با عبارت مذكور در قرآن افاده مى‌شود و عبارات مشابه از افاده اين معنى قاصر است . لذا براى فهميدن دقيق معناى هر عبارت قرآن، بايد آن را با عبارات مشابه مقايسه كرد و با توجه به تفاوت معناى عبارت قرآنى و عبارات مشابه، به معناى مورد نظر قرآن رسيد . اين كليد در مورد آيه {يُوصِيكُم اللَّه فِي أَوْلاَدِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الأُنثَيَيْنِ} (٩٩)» به صورتى بديع راهگشا است كه به يارى خداوند آن را در مقاله‌اى در باره ارث خواهيم آورد .

براى استفاده انحصار از آيه، وجوه ديگرى را ذكر كرده‌اند كه فخر رازى آن را اينگونه آورده است:

(٩٩) نساء، آيه١١.